{"id":175,"date":"2015-04-15T13:19:14","date_gmt":"2015-04-15T11:19:14","guid":{"rendered":"http:\/\/gazetka.chat.edu.pl\/?p=175"},"modified":"2026-10-24T08:31:39","modified_gmt":"2026-10-24T06:31:39","slug":"rudolf-bultmann-mozaika-watpliwosci-adam-krzykowski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/2015-2\/rudolf-bultmann-mozaika-watpliwosci-adam-krzykowski\/","title":{"rendered":"RUDOLF BULTMANN – Mozaika w\u0105tpliwo\u015bci | Adam Krzykowski"},"content":{"rendered":"

\u201eKryzys wiary\u201d jest niezwykle wdzi\u0119czn\u0105 formu\u0142\u0105. Niestety, pad\u0142a ona niejako ofiar\u0105 swojego w\u0142asnego sukcesu. Przy jej u\u017cyciu wyja\u015bni\u0107 mo\u017cna bowiem praktycznie wszystko: pocz\u0105wszy od pustoszenia ko\u015bcielnych \u0142aw, poprzez podbudowan\u0105 racjonalizmem negacj\u0119 kategorii religii w \u017cyciu spo\u0142ecznym, sko\u0144czywszy na przes\u0142ankach prowadz\u0105cych do zaistnienia wszelkiego gatunku zdarze\u0144 patologicznych. Problem rodzi si\u0119 jednak
\nw momencie, kiedy zachodzi konieczno\u015b\u0107 zdefiniowania tak rozumianego \u201ekryzysu wiary\u201d. Ograniczaj\u0105c si\u0119 jedynie do warto\u015bci negatywnych, zjawisko to przybiera charakter niepo\u017c\u0105dany i destrukcyjny.
\nTymczasem \u201ekryzys wiary\u201d, pojmowany jako triumf w\u0105tpliwo\u015bci nad pewno\u015bci\u0105, powinien by\u0107 punktem wyj\u015bcia dla ka\u017cdej dojrza\u0142ej refleksji teologicznej. Nie mo\u017cna wszak\u017ce udzieli\u0107 odpowiedzi na pytanie, kt\u00f3re nie zosta\u0142o wpierw postawione. Konstytucja istnienia zaproponowana przez Kartezjusza oparta jest w\u0142a\u015bnie na konstruktywnej w\u0105tpliwo\u015bci. Jednak\u017ce uczucie to dotyka r\u00f3wnie\u017c ludzi niezwi\u0105zanych z teologi\u0105 czy filozofi\u0105. Wykszta\u0142ceni w duchu wzgl\u0119dnej \u015bwiadomo\u015bci historycznej chrze\u015bcijanie, osi\u0105gn\u0105wszy oczyszczaj\u0105cy stan \u201ekryzysu wiary\u201d, zadaj\u0105 sobie dzi\u015b pytanie: czy mo\u017cna jeszcze pogodzi\u0107 osi\u0105gni\u0119cia nauki z wiar\u0105 w takie wydarzenia, jak cho\u0107by interesuj\u0105ce nas dzi\u015b zmartwychwstanie?
\nRudolf Bultmann doszed\u0142 do wniosku, \u017ce litera Pisma \u015awi\u0119tego nie jest dzi\u015b ju\u017c w stanie samodzielnie rozwia\u0107 wszystkich w\u0105tpliwo\u015bci, jakie rodz\u0105 si\u0119 w naznaczonym krytyczn\u0105 refleksj\u0105 umy\u015ble. Niezb\u0119dnym sta\u0142o si\u0119 zatem odnalezienie nowej, akceptowalnej dla wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka p\u0142aszczyzny porozumienia. Zaprezentowany przez Bultmanna program demitologizacji zwiastowania Nowego Testamentu, w poszukiwaniu tej p\u0142aszczyzny bynajmniej nie postuluje radykalnej likwidacji wszelkich element\u00f3w, kt\u00f3re na gruncie najnowszych bada\u0144 naukowych s\u0105 dla cz\u0142owieka nieprzyswajalne. Taka postawa prowadzi\u0142aby wszak\u017ce do niebezpiecznego redukcjonizmu. Bultmann, odchodz\u0105c od dos\u0142ownego pojmowania prawd biblijnych na rzecz egzystencjalnej ich interpretacji, paradoksalnie stara si\u0119 stan\u0105\u0107 w ich obronie \u2013 przed zdegradowaniem do roli zaledwie pokrzepiaj\u0105cego mitu.<\/p>\n

\u017bycie i my\u015bl Rudolfa Bultmanna<\/strong>
\nUrodzony dnia 20 sierpnia 1884 r. w Wiefelstede (Dolna Saksonia) Rudolf Bultmann jest uznawany za jednego z najbardziej wp\u0142ywowych teolog\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich ubieg\u0142ego stulecia. Nie bez znaczenia dla formacji duchowej teologa pozostaje fakt, \u017ce przyszed\u0142 on na \u015bwiat w pietystycznej rodzinie lutera\u0144skiego pastora \u2013 ks. Arthura Bultmanna. Uko\u0144czywszy presti\u017cowe gimnazjum humanistyczne w Oldenburgu (1903), podj\u0105\u0142 studia na Fakultecie Teologii Ewangelickiej w Tybindze. Po trzech semestrach przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Berlina, a po dw\u00f3ch kolejnych do Marburga. Z tym ostatnim o\u015brodkiem zwi\u0105zany b\u0119dzie Bultmann a\u017c do swojej \u015bmierci w dniu 30 lipca 1976 r.
\nW\u015br\u00f3d najwybitniejszych nauczycieli akademickich Bultmanna wyr\u00f3\u017cni\u0107 mo\u017cna takie postaci, jak Hermann Gunkel i Adolf von Harnack (Berlin) oraz Adolf J\u00fclicher, czy Wilhelm Hermann (Marburg). Tytu\u0142 doktora teologii ewangelickiej zdoby\u0142 Bultmann w 1910 r. na podstawie pracy pt. Stil der paulinischen Predigt<\/em> (niem. \u201eStyl kazania aposto\u0142a Paw\u0142a\u201d). Habilitacj\u0119 uzyska\u0142 on dwa lata p\u00f3\u017aniej, w oparciu o badania po\u015bwi\u0119cone egzegezie Teodora
\nz Mopsueiti. B\u0119d\u0105c przeciwnikiem polityki narodowych socjalist\u00f3w, wst\u0105pi\u0142 Bultmann w szeregi Ko\u015bcio\u0142a Wyznaj\u0105cego. Podczas II wojny \u015bwiatowej wyda\u0142 on swoje sztandarowe dzie\u0142o, pt.: \u201eNeues Testament und Mythologie<\/em>\u201c (niem. \u201eNowy Testament i mitologia\u201c), kt\u00f3re zapocz\u0105tkowa\u0142o g\u0142o\u015bn\u0105 debat\u0119 wok\u00f3\u0142 programu demitologizacji nowotestamentowego zwiastowania. Cho\u0107 biskupi Zjednoczonego Ewangelicko-Lutera\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a Niemiec zgodnie wypowiedzieli si\u0119 podczas synodu we Flensburgu (1952) przeciwko koncepcji marburczyka, jednak jego uczniowie stworzyli wp\u0142ywow\u0105 szko\u0142\u0119 teologiczn\u0105, kt\u00f3rej oddzia\u0142ywanie jest odczuwalne a\u017c po dzie\u0144 dzisiejszy.
\nMy\u015bl Bultmanna skoncentrowana jest wok\u00f3\u0142 pytania o uwarunkowanie chrze\u015bcija\u0144skiej wiary we wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, co pozwala zakwalifikowa\u0107 jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 jako teologi\u0119 apologetyczn\u0105. Dla Bultmanna odwieczna prawda istnie\u0107 mo\u017ce jedynie w odniesieniu do egzystencjalnej sytuacji cz\u0142owieka. Istotnym wydarzeniem dla rozwoju teologii marburczyka by\u0142a wsp\u00f3\u0142praca\u00a0z Martinem Heideggerem \u2013 filozofem i tw\u00f3rc\u0105 egzystencjalnej analizy bycia. Cho\u0107 refleksja teologiczna Bultmanna przebiega niezale\u017cnie wobec my\u015bli Heideggera, to jednak zapo\u017cyczony od niego aparat poj\u0119ciowy umo\u017cliwi\u0142 opisanie zwi\u0105zku mi\u0119dzy histori\u0105 a egzystencjalnym do\u015bwiadczeniem wiary.
\nBultmann podkre\u015bla\u0142, \u017ce wiara chrze\u015bcija\u0144ska nie mo\u017ce sprowadza\u0107 si\u0119 do przyj\u0119cia prawd zamkni\u0119tych w dogmatach, ale musi by\u0107 \u017cywym wyznaniem do\u015bwiadczenia wiary, przez kt\u00f3re B\u00f3g wkracza w historyczno\u015b\u0107 cz\u0142owieka. Pismo \u015awi\u0119te by\u0142o dla Bultmanna gwarantem sp\u00f3jno\u015bci Objawienia. Wymaga ono jednak egzystencjalnej interpretacji ze wskazaniem na Wydarzenie zbawienia, kt\u00f3rym jest Jezus Chrystus. Wiara, zdaniem marburskiego teologa, jest kontemplacj\u0105 niezmiennej obecno\u015bci Boga w zmieniaj\u0105cym si\u0119 \u015bwiecie.<\/p>\n

Kilka s\u0142\u00f3w o programie demitologizacji<\/strong>
\nSztandarowy program Rudolfa Bultmanna, zaprezentowany w jego dziele pt.: \u201eNeues Testament und Mythologie\u201c<\/em>, za sw\u00f3j fundament przyjmuje bardzo proste za\u0142o\u017cenie: skoro niemal ka\u017cda historia biblijna zakorzeniona jest\u00a0w staro\u017cytnej \u017cydowskiej mitologii, to dla racjonalnie my\u015bl\u0105cego cz\u0142owieka \u2013 dla kt\u00f3rego obraz \u00f3w jest obrazem minionym \u2013 nowotestamentowe przes\u0142anie staje si\u0119 niewiarygodne. Rodzi si\u0119 w tym miejscu kapitalny problem: czy Ko\u015bci\u00f3\u0142, nakazuj\u0105c przyj\u0119cie mitycznego obrazu \u015bwiata, nie wymaga od chrze\u015bcijanina po\u015bwi\u0119cenia rozumu (sacrificium intellectus<\/em>),\u00a0a w konsekwencji potwierdzenia jego wiary w rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3rej istnieniu poza kontekstem religijnym stanowczo by zaprzeczy\u0142?
\nPowy\u017csze pytanie wskazuje na jeden z najpowa\u017cniejszych mankament\u00f3w teologii kerygmatycznej \u2013 uwydatniaj\u0105cej niezmienn\u0105 prawd\u0119 or\u0119dzia wbrew zmiennym wymogom sytuacji. Nale\u017cy bowiem pami\u0119ta\u0107, \u017ce rozw\u00f3j nauk biblijnych dopuszcza odkrycie w mitycznym \u015bwiecie Nowego Testamentu interpretacji, kt\u00f3re na przestrzeni dziej\u00f3w mog\u0142y zosta\u0107 zapomniane b\u0105d\u017a utracone. Z drugiej jednak strony, mo\u017cna pokusi\u0107 si\u0119 o stwierdzenie, \u017ce rekonstrukcja mitycznego obrazu \u015bwiata przez naznaczony refleksj\u0105 naukow\u0105 umys\u0142 jest na wskro\u015b niemo\u017cliwa. Recepcja tego obrazu nie jest wszak\u017ce uzale\u017cniona od prostej alternatywy: przyj\u0105\u0107 lub odrzuci\u0107. Podnoszenie takiego roszczenia do kategorii roszczenia wiary by\u0142oby niedopuszczalnym poni\u017ceniem wiary do roli uczynku \u2013 decyzji o czysto ludzkiej proweniencji.
\nBior\u0105c zatem pod uwag\u0119 fakt, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesny cz\u0142owiek nie mo\u017ce wprost wyzna\u0107 i przyj\u0105\u0107 fizycznego \u201ezst\u0105pienia do piekie\u0142\u201d, czy \u201ewniebowst\u0105pienia cia\u0142a\u201d, nale\u017cy postawi\u0107 teologii niezwykle wa\u017cne zadanie. Polega ono na oddzieleniu istoty ewangelicznego zwiastowania, od jego arcybogatej mitologicznej ornamentyki, na wz\u00f3r pozbawienia owocu orzechowego jego twardej i niestrawnej \u0142upinki. Teologia praktyczna nie zadaje bowiem pytania o form\u0119 i wyko\u0144czenie \u2013 jest to zadanie egzegezy. Dla teologii, w pierwszej kolejno\u015bci, interesuj\u0105ca jest interpretacja tre\u015bci odwiecznej prawdy, kt\u00f3ra ukryta jest w mitologicznym przedstawieniu. Spr\u00f3bujmy zatem rozpatrzy\u0107 problem zmartwychwstania w perspektywie scharakteryzowanego powy\u017cej programu demitologizacji Nowego Testamentu.<\/p>\n

Chrystus zmartwychwsta\u0142y w zwiastowaniu<\/strong>
\nZmartwychwstanie w my\u015bli teologicznej Bultmanna nigdy nie mo\u017ce by\u0107 rozpatrywane samodzielnie, lecz zawsze w \u015bcis\u0142ym zwi\u0105zku ze zbawczym Wydarzeniem Krzy\u017ca. Punktem wyj\u015bcia refleksji wok\u00f3\u0142 Zmartwychwstania niech b\u0119dzie zatem Krzy\u017c \u2013 jednak rozpatrywany ju\u017c nie jako odosobniony akt historyczny, lecz jako kosmiczne Wydarzenie stoj\u0105ce w centrum historycznego kontekstu. Krzy\u017c \u00f3w i Zmartwychwstanie tworz\u0105 jedno\u015b\u0107. Jednak\u017ce nie dzieje si\u0119 tak ze wzgl\u0119du na naturalne nast\u0119powanie po sobie wydarze\u0144, lecz z uwagi na osob\u0119 Ukrzy\u017cowanego i Zmartwychwsta\u0142ego. Niesie to ze sob\u0105 dwie konsekwencje. Po pierwsze, \u015bmier\u0107 krzy\u017cowa przesta\u0142a by\u0107 uwarunkowana historycznie, lecz jest udzia\u0142em ka\u017cdego chrze\u015bcijanina \u2013 sta\u0142a si\u0119 dla\u0144 aktualno\u015bci\u0105, realnym paradygmatem wszelkiej egzystencji. Po drugie, Zmartwychwstanie pe\u0142ni rol\u0119 eksplikacji Krzy\u017ca. \u015amier\u0107 krzy\u017cowa nie ogranicza si\u0119 ju\u017c d\u0142u\u017cej do aktu cielesnego zgonu cz\u0142owieka, lecz \u2013 znajduj\u0105c swoje realne dope\u0142nienie w Wydarzeniu Zmartwychwstania \u2013 wskazuje na uwalniaj\u0105cy s\u0105d Boga nad \u015bwiatem, kt\u00f3ry dokonuje si\u0119 poprzez zwyci\u0119stwo \u017cycia nad \u015bmierci\u0105. Zale\u017cno\u015b\u0107 taka nie pozwala oderwa\u0107 Zmartwychwstania od jego wybitnie egzystencjalnego pocz\u0105tku, jakim jest fizyczna \u015bmier\u0107. Zmartwychwstanie jest momentem, kiedy zmitologizowana rzeczywisto\u015b\u0107 znajduje swoj\u0105 ponadczasow\u0105 aktualno\u015b\u0107 w kerygmacie \u2013 zwiastowaniu. Sformu\u0142owanie to jest odpowiedzi\u0105 na krytyk\u0119 ze strony uczni\u00f3w historyczno-filologicznej szko\u0142y interpretacji Pisma \u015awi\u0119tego.
\nBultmann jako pobo\u017cny ewangelik, nigdy nie posun\u0105\u0142by si\u0119 do negacji faktu Zmartwychwstania. Nie m\u00f3g\u0142 on jednak \u2013 jako egzystencjalista \u2013 pogodzi\u0107 si\u0119 z czysto materialnym pojmowaniem tego Wydarzenia. Sens wielkanocnej wiary jest dla Bultmanna jednoznaczny z wiar\u0105 w Chrystusa zmartwychwsta\u0142ego \u2013 ale zmartwychwsta\u0142ego w zwiastowaniu. Nietrudno zatem dziwi\u0107 si\u0119 oburzeniu jego oponent\u00f3w. Tak znacz\u0105ce odej\u015bcie od tradycyjnego poj\u0119cia Zmartwychwstania k\u0142\u00f3ci si\u0119 nie tylko z utrwalonym
\nw staroko\u015bcielnych symbolach wiary obrazem wydarze\u0144 wielkanocnego poranka, lecz przede wszystkim z literaln\u0105 interpretacj\u0105 tre\u015bci list\u00f3w,\u00a0w kt\u00f3rych aposto\u0142 \u015bw. Pawe\u0142 podkre\u015bli\u0142 fundamentalne znaczenie Zmartwychwstania dla chrze\u015bcija\u0144skiej wiary. Pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 metod\u0105 krytyczno-literack\u0105, a wi\u0119c po uwzgl\u0119dnieniu celu i okoliczno\u015bci powstania danego tekstu uznanego za kanoniczny, podkre\u015bla jednak Bultmann, \u017ce radykalna interpretacja Zmartwychwstania, kt\u00f3ra na kartach p\u00f3\u017aniejszych Ewangelii przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 finalnie w wielkanocny mit, by\u0142a celowym zabiegiem maj\u0105cym na celu powstrzymanie rozwoju sekty gnostyk\u00f3w, odrzucaj\u0105cych wszelk\u0105 nauk\u0119 o wskrzeszeniu cia\u0142a. Bultmann wskazuje, \u017ce dociekanie historyczno\u015bci Zmartwychwstania jest bezcelowe, gdy\u017c nie wnosi nic do chrze\u015bcija\u0144skiego zwiastowania. Zapytajmy wi\u0119c, co takiego wnosi do chrze\u015bcija\u0144skiego zwiastowania koncepcja marburskiego teologa?<\/p>\n

Duszpasterskie implikacje teologii Bultmanna<\/strong>
\nNawet najbardziej wyrafinowany system teologiczny pozostaje zaledwie sztuk\u0105 dla sztuki, je\u017celi niewielka jest jego u\u017cyteczno\u015b\u0107 pod k\u0105tem pracy duszpasterskiej. Teologia jest bowiem w pierwszej kolejno\u015bci instrumentem\u00a0w r\u0119ku kaznodziei pe\u0142ni\u0105cego s\u0142u\u017cb\u0119 S\u0142owa. Zapoznawszy si\u0119 z zarysem egzystencjalnej koncepcji Zmartwychwstania, rozpatrzy\u0107 musimy zatem jej praktyczne zastosowanie na gruncie nauki Ko\u015bcio\u0142a.
\nRodzi si\u0119 w tym miejscu nast\u0119puj\u0105ce pytanie: co oznacza i w czym objawia si\u0119 kerygmatyczna obecno\u015b\u0107 Chrystusa? Odpowied\u017a wymaga potraktowania programu demitologizacji, a raczej egzystencjalnej interpretacji Nowego Testamentu, jako osobliwego klucza hermeneutycznego, kt\u00f3rego podstaw\u0105 jest zwiastowanie o Chrystusie w perspektywie eschatologicznej.\u00a0Ewangelia, przedstawiaj\u0105c Zmartwychwstanie pod postaci\u0105 mitu, ma na celu umocni\u0107 wiar\u0119 chrze\u015bcijan w zbawcze znaczenie \u015bmierci krzy\u017cowej. Zdaniem Bultmanna nie mo\u017cna jednak \u2013 na wz\u00f3r faryzeusz\u00f3w \u2013 \u017c\u0105da\u0107 cudu warunkuj\u0105cego wiar\u0119. Pusty gr\u00f3b zwiastuje wprawdzie przebaczenie grzech\u00f3w, wyzwolenie spod zgubnej w\u0142adzy Szatana. Jednak centralnym punktem wielkanocnego kerygmatu nie jest Wydarzenie Zmartwychwstania, lecz sam Zmartwychwsta\u0142y. Sprowadzenie wielkanocnego or\u0119dzia do postaci \u2013 wiarygodnego lub nie \u2013 \u015bwiadectwa naocznych \u015bwiadk\u00f3w istotnie mo\u017ce wskazywa\u0107 na jaki\u015b nadzwyczajny moment, odosobniony akt w historii \u015bwiata. W \u017cadnym wypadku nie rodzi to jednak \u015bwiadomo\u015bci kosmicznego Wydarzenia, kt\u00f3rego dope\u0142nieniem jest unicestwienie pot\u0119gi \u015bmierci.
\nZwiastowanie wyp\u0142ywaj\u0105ce z Wydarzenia Krzy\u017ca i Zmartwychwstania Chrystusa nie powinno \u2013 zdaniem Bultmanna \u2013 koncentrowa\u0107 naszej uwagi na faktach, kt\u00f3rych historyczno\u015bci nie jeste\u015bmy ju\u017c w stanie uwiarygodni\u0107. W\u0142a\u015bciw\u0105 optyk\u0105 jest tutaj eschatologiczna wizja Zmartwychwstania. Taka perspektywa mo\u017ce by\u0107 niezwykle u\u017cyteczna podczas pr\u00f3by odpowiedzi na pytanie wsp\u00f3\u0142czesnego, naznaczonego duchem samowystarczalno\u015bci cz\u0142owieka o znaczenie Zmartwychwstania Chrystusa w jego \u017cyciu. Pozostaj\u0105c w duchu Bultmanna, zaproponowa\u0107 mo\u017cna dwa motywy duszpasterskie.
\nPo pierwsze, eschatologiczna interpretacja Zmartwychwstania pe\u0142ni\u0107 mo\u017ce dla zboru rol\u0119 spajaj\u0105c\u0105. Dzieje pierwszych chrze\u015bcijan ucz\u0105, \u017ce w obliczu\u00a0niepewno\u015bci, owym virt\u00f9<\/em> podtrzymuj\u0105cym jedno\u015b\u0107 wsp\u00f3lnoty by\u0142o w\u0142a\u015bnie przekonanie o paruzji Chrystusa oraz zmartwychwstaniu, jakie nast\u0105pi po cielesnej \u015bmierci. Nadmierny nacisk po\u0142o\u017cony na kwesti\u0119 historyczno\u015bci wydarze\u0144 wielkanocnego poranka sprawi\u0142, \u017ce na drugi plan zesz\u0142a prawda, kt\u00f3ra z perspektywy wsp\u00f3\u0142czesnego chrze\u015bcijanina wydaje si\u0119 najistotniejsza \u2013 jest ni\u0105 w pierwszej kolejno\u015bci konieczno\u015b\u0107 podj\u0119cia Krzy\u017ca oraz oddanie si\u0119 cielesnej \u015bmierci wesp\u00f3\u0142 z Jezusem. Dociekanie, czy cia\u0142o Chrystusa odlecia\u0142o na ob\u0142oku do nieba, czy mo\u017ce le\u017cy gdzie\u015b w\u015br\u00f3d ska\u0142 Palestyny jest nie tylko ja\u0142owe, ale przede wszystkim prowadzi\u0107 mo\u017ce do niebezpiecznych spor\u00f3w\u00a0i podzia\u0142\u00f3w wewn\u0105trz wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skiej.
\nPo drugie, egzystencjalna interpretacja wielkanocnego kerygmatu pozwala na silniejsze powi\u0105zanie go z codziennym \u017cyciem wsp\u00f3\u0142czesnych chrze\u015bcijan. Naiwnym jest bowiem stwierdzenie, \u017ce historyczna \u015bwiadomo\u015b\u0107 wydarze\u0144 sprzed dw\u00f3ch tysi\u0119cy lat mo\u017ce jeszcze w jakikolwiek spos\u00f3b wp\u0142ywa\u0107 na post\u0119powanie cz\u0142owieka, dla kt\u00f3rego kompletn\u0105 historyczn\u0105 abstrakcj\u0105 s\u0105 ju\u017c chocia\u017cby wydarzenia minionego stulecia. Dlatego te\u017c konieczno\u015bci\u0105 staje si\u0119 ukazanie Zmartwychwstania nie jako jednorazowego aktu, ale w\u0142a\u015bnie jako nieustaj\u0105cego, ponadczasowego Wydarzenia, w kt\u00f3rym partycypuje ka\u017cdy chrze\u015bcijanin. Kerygmat Zmartwychwstania dotyczy nie tylko historii, jaka wydarzy\u0142a si\u0119 w Jerozolimie. Dzi\u015b wskazuje on na konieczno\u015b\u0107 codziennego u\u015bmiercania grzesznej natury cz\u0142owieka, by w zmartwychwsta\u0142ym Chrystusie mog\u0142a ona powstawa\u0107 do odnowionego \u017cycia. Bultmann pragnie zwr\u00f3ci\u0107 nasz\u0105 uwag\u0119 na fakt, \u017ce Krzy\u017c i Zmartwychwstanie, jako komplementarne\u00a0i nierozerwalne Wydarzenie, realizuj\u0105 si\u0119 w cz\u0142owieku, pocz\u0105wszy od historycznego ukrzy\u017cowania Jezusa z Nazaretu, poprzez wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 nam tera\u017aniejszo\u015b\u0107, a\u017c po ostateczne wype\u0142nienie si\u0119 czasu.<\/p>\n

Nie taki Bultmann straszny?<\/strong>
\nLawina krytyki, z jak\u0105 w latach 50. ubieg\u0142ego wieku spotka\u0142y si\u0119 koncepcje Bultmanna, straci\u0142a sw\u00f3j impet, wobec czego mo\u017cliwa sta\u0142a si\u0119 pozbawiona emocji refleksja nad problemem Zmartwychwstania, oraz innych wydarze\u0144 okre\u015blonych przez marburskiego teologa mianem nowotestamentowego mitu. Niew\u0105tpliwie jednym z najtrudniejszych wyzwa\u0144, jakie demitologizacja Nowego Testamentu stawia przed uczniami chrze\u015bcija\u0144skiej ortodoksji, jest konieczno\u015b\u0107 przekroczenia za\u0142o\u017cenia nakazuj\u0105cego bezdyskusyjne podporz\u0105dkowanie si\u0119 autorytetowi tekstu biblijnego. Czynnik ten sprawia, \u017ce rozwi\u0105zania zaproponowane przez Bultmanna s\u0105 wyj\u0105tkowo wymagaj\u0105ce wobec s\u0142uchacza, a tak\u017ce nakazuj\u0105 nies\u0142ychan\u0105 wr\u0119cz ostro\u017cno\u015b\u0107 ze strony duchownego, kt\u00f3ry zdecyduje si\u0119 stosowa\u0107 je w pracy duszpasterskiej.
\nNiezliczone g\u0142osy pot\u0119piaj\u0105ce oraz g\u0142o\u015bne protesty wymierzone\u00a0w Bultmanna dobitnie pokazuj\u0105, jakie reakcje mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 egzystencjalna interpretacja Pisma \u015awi\u0119tego implementowana w nazbyt radykalny spos\u00f3b. Za\u0142o\u017cenia teologiczne marburskiego teologa, mimo swego przewrotnego charakteru, zawieraj\u0105 jednak ogromny potencja\u0142 wyra\u017cony w t\u0119sknocie za Bogiem, kt\u00f3ry jest bliski i wsp\u00f3\u0142czesny. Chrze\u015bcijanin, kt\u00f3ry za spraw\u0105 przyj\u0119cia zbawczego kerygmatu uczestniczy w ponadczasowym Wydarzeniu Zmartwychwstania, nie potrzebuje ju\u017c historycznych odwo\u0142a\u0144, aby uwierzy\u0107 w zbawcz\u0105 moc Chrystusa.
\nNie bez powodu nawi\u0105za\u0142em na pocz\u0105tku swojego artyku\u0142u do zjawiska \u201ekryzysu wiary\u201d. Program demitologizacji Nowego Testamentu \u2013 zawieraj\u0105cy motywy \u201eteologii kryzysu\u201d \u2013 powsta\u0142 w ramach nurtu teologii dialektycznej. Jej celem by\u0142o wype\u0142nienie duchowej pustki, wywo\u0142anej kompromitacj\u0105\u00a0XIX-wiecznych teolog\u00f3w liberalnych, kt\u00f3rzy poprzez inspiracj\u0119 antropologi\u0105 stracili swoj\u0105 wiarygodno\u015b\u0107 w obliczu pierwszej wojny \u015bwiatowej. Bultmann pr\u00f3buje, poprzez dopasowanie wyk\u0142adni Nowego Testamentu do zdolno\u015bci poznawczych ludzkiego rozumu, rozwia\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci tych chrze\u015bcijan, dla kt\u00f3rych zwiastowanie o Jezusie Chrystusie sta\u0142o si\u0119 w \u015bwietle osi\u0105gni\u0119\u0107 cywilizacji po prostu niezrozumia\u0142e. Warto jednak zada\u0107 pytanie, czy marburski teolog nie balansuje w ten spos\u00f3b na kraw\u0119dzi gnozy?<\/p>\n

Opracowano na podstawie:<\/strong><\/p>\n