{"id":401,"date":"2016-08-23T15:08:59","date_gmt":"2016-08-23T13:08:59","guid":{"rendered":"http:\/\/kairos.chat.edu.pl\/?p=401"},"modified":"2026-10-24T08:29:56","modified_gmt":"2026-10-24T06:29:56","slug":"artykul-polemiczny-tekstu-adama-krzykowskiego-o-ordynacji-kobiet-krzysztof-maria-rozanski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/2016-2\/artykul-polemiczny-tekstu-adama-krzykowskiego-o-ordynacji-kobiet-krzysztof-maria-rozanski\/","title":{"rendered":"Nie czas oddycha\u0107 – odpowied\u017a w sprawie ordynacji kobiet | Krzysztof Maria R\u00f3\u017ca\u0144ski"},"content":{"rendered":"

Z wielkim zainteresowaniem przeczyta\u0142em w poprzednim numerze Kairosu <\/em>artyku\u0142 Adama Krzykowskiego pod tytu\u0142em \u201eCzas odetchn\u0105\u0107\u201d (dost\u0119pny tu<\/a>), zawieraj\u0105cy \u2013 zgodnie z podtytu\u0142em \u2013 kilka my\u015bli w\u00a0sprawie ordynacji kobiet. Mam troch\u0119 inne pogl\u0105dy, ale przyznaj\u0119, \u017ce te\u017c odetchn\u0105\u0142em. Buduj\u0105ca jest wyra\u017cona troska o (jakkolwiek nieco osobliwie rozumian\u0105) jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n

Bardzo ucieszy\u0142 mnie postulat wyci\u0105gni\u0119cia wniosk\u00f3w na przysz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 w\u00a0moim odczuciu tego cz\u0119sto po r\u00f3\u017cnych ko\u015bcielnych \u201epora\u017ckach\u201d o\u00a0tym zapominamy \u2013 cz\u0119sto po niepowodzeniach si\u0119 \u201esprz\u0105ta\u201d (winni ukarani etc.) i\u00a0stara si\u0119 do nich wi\u0119cej nie wraca\u0107, nie wprowadzaj\u0105c \u017cadnych zmian, kt\u00f3re mog\u0142yby zapobiec w\u00a0przysz\u0142o\u015bci, przez co owe wi\u0119ksze czy mniejsze nieszcz\u0119\u015bcia id\u0105 \u201ena marne\u201d.<\/p>\n

Jeszcze bardziej zaimponowa\u0142a mi propozycja zastosowania w\u00a0\u201enaszej\u201d sprawie metod analitycznych wypr\u00f3bowanych ju\u017c w\u00a0innych bran\u017cach jako narz\u0119dzia planowania strategicznego; g\u0142os Adama Krzykowskiego odbieram jako jeden z\u00a0bardziej merytorycznych i\u00a0kulturalnych, jakie w\u00a0\u201edyskusji\u201d pad\u0142y ze strony zw\u0105cej siebie \u201ekonserwatywn\u0105\u201d. Mam nadziej\u0119, \u017ce \u2013 w\u00a0miejsce (jak\u017ce ju\u017c nu\u017c\u0105cych!) \u201eargument\u00f3w\u201d apokaliptycznych (te padaj\u0105ce z\u00a0\u201eobu stron\u201d has\u0142a o\u00a0rzekomym upadku Ko\u015bcio\u0142a i\u00a0sprzeniewierzeniu si\u0119 samemu Chrystusowi w\u00a0razie \u201eb\u0142\u0119dnej\u201d decyzji Synodu) czy (r\u00f3wnie\u017c obustronnie padaj\u0105cych) slogan\u00f3w o\u00a0zerowym oddzia\u0142ywaniu na \u201estron\u0119 przeciwn\u0105\u201d, analityczne podej\u015bcie do problem\u00f3w eklezjalnych \u2013 cho\u0107by takie, jak zaproponowano \u2013 stanie si\u0119 bardziej popularne.<\/p>\n

Niestety, u\u00a0podstaw Podsumowania i Analizy znalaz\u0142o si\u0119 kilka za\u0142o\u017ce\u0144 w\u0105tpliwych teologicznie (a\u00a0tak\u017ce logicznie), co w\u00a0efekcie wydatnie obni\u017ca przydatno\u015b\u0107 ko\u0144cowych Wniosk\u00f3w. Cz\u0119\u015b\u0107 z\u00a0tych potkni\u0119\u0107 stanowi wk\u0142ad w\u0142asny Autora, cz\u0119\u015b\u0107 jest jedynie bezkrytycznie \u201eodziedziczona\u201d z ca\u0142ej \u201edyskusji\u201d.\u00a0 Kilka z\u00a0tych problem\u00f3w pozwoli\u0142em sobie zasygnalizowa\u0107.<\/p>\n

Adam Krzykowski przedstawia si\u0119 jako g\u0142os strony \u201ekonserwatywnej\u201d i\u00a0\u201eumiarkowany przeciwnik\u201d ordynacji kobiet; dla jasno\u015bci \u2013 ja jestem po \u201edrugiej stronie\u201d, ale nie lubi\u0119 by\u0107 okre\u015blany \u201ezwolennikiem ordynacji kobiet\u201d (podobnie jak nie chcia\u0142bym by\u0107 nazywany np. \u201ezwolennikiem ordynacji nie-Aryjczyk\u00f3w\u201d czy \u201ezwolennikiem dopuszczenia rudow\u0142osych do urz\u0119du ko\u015bcielnego\u201d \u2013 po prostu uwa\u017cam, \u017ce na gruncie ewangelickim p\u0142e\u0107 nie stanowi \u017cadnego kryterium do ordynacji, podobnie jak nie stanowi go kolor w\u0142os\u00f3w czy pochodzenie rasowe[1]<\/sup><\/a>)<\/p>\n

Rola teologii (doktryny?) w Ko\u015bciele<\/strong><\/p>\n

Jeden z postulat\u00f3w\u00a0 Adama Krzykowskiego brzmi:<\/p>\n

Konflikt na p\u0142aszczy\u017anie ideologicznej naznaczony jest silnymi emocjami. Brak porozumienia powinien sk\u0142oni\u0107 uczestnik\u00f3w dyskusji do pomini\u0119cia argument\u00f3w teologicznych i\u00a0ideologicznych, a w efekcie do poszukiwania kompromisu na p\u0142aszczy\u017anie praktycznej.<\/p><\/blockquote>\n

Przyznam, \u017ce ten wniosek jest tak dalece \u201enowatorski\u201d, \u017ce a\u017c trudno wprost do niego si\u0119 odnie\u015b\u0107. Intuicja podpowiada, \u017ce Ko\u015bcio\u0142y i\u00a0wyznania gromadz\u0105 si\u0119 w\u0142a\u015bnie wok\u00f3\u0142 pewnych doktryn teologicznych, i odwrotnie: jednocze\u015bnie co powa\u017cniejsze r\u00f3\u017cnice teologiczne stanowi\u0105 naturalne granice mi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142ami i wyznaniami \u2013 jest to w\u00a0zasadzie do\u015b\u0107 oczywista regu\u0142a w\u00a0\u015bwiecie chrze\u015bcija\u0144skim (pewnym wyj\u0105tkiem mo\u017ce tu by\u0107 anglikanizm, jakkolwiek w ostatnich latach anglika\u0144ski model jedno\u015bci te\u017c zacz\u0105\u0142 nieco trzeszcze\u0107). Za\u015b wszystko inne \u2013 spos\u00f3b prze\u017cywania wiary, kultu, organizacja \u017cycia ko\u015bcielnego i\u00a0spraw cywilnych \u2013 jest pochodn\u0105 warstwy teologicznej, doktrynalnej, ideowej (nie \u201eideologicznej!\u201d), czy jak by jej jeszcze nie okre\u015bla\u0107. Oczywi\u015bcie, uwa\u017cny czytelnik mo\u017ce w\u00a0tym miejscu wskaza\u0107, i\u017c tak wcale nie jest, bo przecie\u017c np. o\u00a0ile w\u00a0prawos\u0142awiu obrz\u0119dy liturgiczne \u015bci\u015ble odwzorowuj\u0105 doktryn\u0119 i\u00a0dlatego te\u017c s\u0105 nienaruszalne (gdy\u017c ka\u017cde posuni\u0119cie w sferze praktyki by\u0142oby r\u00f3wnoznaczne z zaj\u0119ciem tego lub innego stanowiska w sferze doktrynalnej i odwrotnie[2]<\/sup><\/a>), to liturgi\u0119 ewangelick\u0105 mo\u017cna wzgl\u0119dnie swobodnie \u2013 w\u00a0pewnych granicach \u2013 poddawa\u0107 modyfikacjom; jednak\u017ce w\u00a0istocie i\u00a0w tym wypadku nie jest to efekt anarchicznego \u201epomini\u0119cia aspekt\u00f3w teologicznych i\u00a0skupienia si\u0119 na praktycznych\u201d, a\u00a0\u015bwiadoma emanacja pewnych idei teologicznych (np. wyra\u017conych w\u00a0VII artykule \u201eWyznania augsburskiego\u201d [dalej: CA], kt\u00f3ry jeszcze zostanie przywo\u0142any).
\nJe\u017celi nie na wsp\u00f3lnej wierze (kt\u00f3ra poza \u2013 oczywi\u015bcie istotnymi sk\u0142adowymi emocjonalnymi \u2013 \u201epodniesienia r\u0119ki\u201d, \u201eoddania serca\u201d \u2013 w\u00a0nieunikniony spos\u00f3b zawiera w\u00a0sobie jakie\u015b tre\u015bci i\u00a0ich \u017cyciowe implikacje) ma si\u0119 opiera\u0107 jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a, to na czym? Na pochodzeniu etnicznym? Wsp\u00f3lnocie interes\u00f3w? Wi\u0119zach towarzyskich? Musimy wci\u0105\u017c przypomina\u0107 sobie, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie jest parti\u0105 polityczn\u0105, ani stowarzyszeniem kulturalno-o\u015bwiatowym<\/em>[3]<\/sup><\/a>!<\/em><\/p>\n

Chocia\u017c\u00a0 Krzykowski sam okre\u015bla si\u0119 mianem \u201ekonserwatysty\u201d, tutaj pod pretekstem \u201e\u0142agodnego szukania kompromisu\u201d, dyskretnie jakkolwiek zupe\u0142nie rewolucyjnie postuluje Ko\u015bci\u00f3\u0142 bez doktryny \u2013 a\u00a0przynajmniej taki, gdzie pojawia si\u0119 ona gdzie\u015b w\u00a0tle,\u00a0 jednak grunt to \u201enie budzi\u0107 silnych emocji\u201d.\u00a0 Oparte na tej my\u015bli \u201eKo\u015bcio\u0142y niewyznaniowe\u201d (non-denominational<\/em>) wprawdzie ju\u017c istniej\u0105 i\u00a0ciesz\u0105 si\u0119 rosn\u0105cym powodzeniem, np. w USA[4]<\/sup><\/a>, trudno jednak zaakceptowa\u0107 to jako postulat lutera\u0144ski (czy tym bardziej \u201ekonserwatywny\u201d!!!).<\/p>\n

Dla \u015bcis\u0142o\u015bci \u2013 zgadzam si\u0119, \u017ce dyskusja by\u0142a zbyt skupiona na \u201eteologicznej\u201d cz\u0119\u015bci kosztem praktycznej, dzi\u0119ki czemu przed samym g\u0142osowaniem nie bardzo by\u0142o wiadomo, \u201ejak by to mia\u0142o wygl\u0105da\u0107\u201d[5]<\/sup><\/a>; z\u00a0pewno\u015bci\u0105 rzetelna dyskusja praktyczna powinna aktywnie toczy\u0107 si\u0119 te\u017c od pocz\u0105tku \u2013 r\u00f3wnolegle. Ale nie zamiast, czy z\u00a0pomini\u0119ciem <\/u>teologii!<\/p>\n

Jak znale\u017a\u0107 p\u0142aszczyzn\u0119 porozumienia?<\/strong>
\n Jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a \u2013 co to takiego?<\/strong><\/p>\n

S\u0142usznie\u00a0 Adam Krzykowski zwraca uwag\u0119, \u017ce \u201ebitwa na cytaty z Pisma\u201d do niczego dobrego (a\u00a0w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci do porozumienia i\u00a0jedno\u015bci) nie prowadzi; jest to do\u015b\u0107 naturalne, bior\u0105c pod uwag\u0119, i\u017c r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi stanowiskami (w\u00a0tym wypadku: \u201eordynacji kobiet\u201d) to nie tyle r\u00f3\u017cnica \u201ena\u00a0kt\u00f3rej stronie kto otworzy\u0142 swoj\u0105 Bibli\u0119, i co tam przeczyta\u0142\u201d (bo raczej do rzadko\u015bci nale\u017cy sytuacja, w\u00a0kt\u00f3rej adwersarz, kt\u00f3ry \u201eoberwa\u0142 wersetem\u201d, dotychczas tego wersetu nie zna\u0142), a\u00a0raczej r\u00f3\u017cnica w\u00a0wyk\u0142adzie (sposobie rozumienia) tych i\u00a0innych fragment\u00f3w Pisma \u015awi\u0119tego.<\/p>\n

Wymarzon\u0105 sytuacj\u0105 w\u00a0tym momencie by\u0142oby, gdyby istnia\u0142 jaki\u015b powszechnie przez wszystkich uznany \u201epodr\u0119cznik do rozumienia\u201d Biblii. Wydawa\u0107 si\u0119 mo\u017ce, \u017ce jest to marzenie nieosi\u0105galne; zak\u0142adaj\u0105c jednak, \u017ce poruszamy si\u0119 na gruncie luteranizmu, taki konsensus uznany przez wszystkich istnieje: jest nim\u00a0 \u201eWyznanie augsburskie\u201d z\u00a01530 roku (wraz z \u201eMa\u0142ym katechizmem\u201d Marcina Lutra)[6]<\/sup><\/a>!<\/p>\n

Je\u017celi przedmiotem naszej troski jest jedno\u015b\u0107 konkretnie Ko\u015bcio\u0142a\u00a0 ewangelicko-augsburskiego<\/u>, to warto w tym miejscu przypomnie\u0107, jak wspomniane \u201eWyznanie augsburskie\u201d warunki jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a definiuje (art. VII):<\/p>\n

Dla prawdziwej jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a wystarczy zgodno\u015b\u0107 w nauce Ewangelii i\u00a0udzielaniu sakrament\u00f3w. Nie jest to konieczne, aby wsz\u0119dzie by\u0142y jednakowe tradycje ludzkie albo obrz\u0119dy czy ceremonie ustanowione przez ludzi (\u2026)<\/p><\/blockquote>\n

 <\/p>\n

Pozostaje oczywi\u015bcie pytanie, co stanowi t\u0119 \u201enauk\u0119 Ewangelii\u201d \u2013 nie chodzi tu wszak o\u00a0pami\u0119ciowe opanowanie 4 pierwszych ksi\u0105g Nowego Testamentu, czy traktowanie Nowego Testamentu jako ponadczasowej wyroczni w\u00a0sprawach wizji \u015bwiata i\u00a0porz\u0105dku spo\u0142ecznego (\u201erole m\u0119skie i\u00a0kobiece\u201d); na pytanie, co nale\u017cy rozumie\u0107 pod has\u0142em \u201eEwangelia\u201d, ewangelikom (nie tylko augsburskim) do\u015b\u0107 wyczerpuj\u0105co odpowiada \u201eKonkordia leuenberska\u201d[7]<\/a>, kt\u00f3rej definicja stanowi zreszt\u0105 rozwini\u0119cie definicji z artyku\u0142u IV \u201eWyznania augsburskiego\u201d:<\/p>\n

Ewangelia to poselstwo o Jezusie Chrystusie, zbawieniu \u015bwiata, wype\u0142nieniu obietnicy danej ludowi Starego Przymierza. W\u0142a\u015bciwe rozumienie Ewangelii ojcowie Reformacji wyrazili w nauce o usprawiedliwieniu. Poselstwo to uznaje Jezusa Chrystusa za Tego, w kt\u00f3rym B\u00f3g stal si\u0119 cz\u0142owiekiem i przez kt\u00f3rego zwi\u0105za\u0142 si\u0119 z cz\u0142owiekiem; za Tego, kt\u00f3ry, ukrzy\u017cowany i\u00a0zmartwychwsta\u0142y, wzi\u0105\u0142 na siebie s\u0105d Bo\u017cy i\u00a0w ten spos\u00f3b objawi\u0142 mi\u0142o\u015b\u0107 Boga do grzesznik\u00f3w; oraz za Tego, kt\u00f3ry przybywa jako S\u0119dzia i Zbawiciel, a\u017ceby prowadzi\u0107 \u015bwiat a\u017c do samego ko\u0144ca.<\/p>\n

B\u00f3g w swoim S\u0142owie, przez Ducha \u015awi\u0119tego, wzywa wszystkich ludzi do skruchy i\u00a0wiary, a\u00a0grzesznikowi, kt\u00f3ry uwierzy, zapewnia swoja sprawiedliwo\u015b\u0107 w Jezusie Chrystusie. Ktokolwiek zaufa Ewangelii, jest w oczach Boga usprawiedliwiony ze wzgl\u0119du na Jezusa Chrystusa i wolny od oskar\u017ce\u0144 Zakonu. Ka\u017cdego dnia, do\u015bwiadczaj\u0105c skruchy i przemiany, wraz z cala wsp\u00f3lnota wielbi Boga i s\u0142u\u017cy innym, zachowuj\u0105c pewno\u015b\u0107, ze B\u00f3g ustanowi pe\u0142ni\u0119 swojego Kr\u00f3lestwa. W ten spos\u00f3b B\u00f3g stwarza nowe \u017cycie i po\u015br\u00f3d tego \u015bwiata sieje ziarno nowej ludzko\u015bci.\u00a0 Poselstwo to sprawia, \u017ce chrze\u015bcijanie, jako ludzie wolni, mog\u0105 pe\u0142ni\u0107 odpowiedzialn\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 w\u00a0\u015bwiecie i\u00a0s\u0105 gotowi ponosi\u0107 dla niej cierpienia. Wiedz\u0105 bowiem, \u017ce wola Boga, jako nakaz i wspomo\u017cenie, ogarnia ca\u0142y \u015bwiat. Broni\u0105 ziemskiej sprawiedliwo\u015bci i pokoju miedzy lud\u017ami i narodami. W tym celu musz\u0105 wraz z innymi lud\u017ami szuka\u0107 rozs\u0105dnych i stosownych rozwi\u0105za\u0144 oraz mie\u0107 sw\u00f3j udzia\u0142 w\u00a0ich w\u0142a\u015bciwym zastosowaniu. Czyni\u0105 to w prze\u015bwiadczeniu, ze B\u00f3g utrzymuje \u015bwiat, oraz w\u00a0poczuciu odpowiedzialno\u015bci przed Nim. Tak rozumiej\u0105c Ewangelie, trzymamy si\u0119 symboli staroko\u015bcielnych oraz potwierdzamy wsp\u00f3lne prze\u015bwiadczenie wyra\u017cone w reformacyjnych wyznaniach wiary, ze rdzeniem Pisma \u015awi\u0119tego jest jedyne zbawcze po\u015brednictwo Jezusa Chrystusa, a poselstwo o\u00a0usprawiedliwieniu, jako poselstwo o wolnej lasce Boga, stanowi probierz ca\u0142ego zwiastowania Ko\u015bcio\u0142a. Podstaw\u0119 \u015bwiadectwa o Ewangelii stanowi \u015bwiadectwo aposto\u0142\u00f3w i prorok\u00f3w zawarte w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym Starego i Nowego Testamentu. Zadaniem Ko\u015bcio\u0142a jest rozpowszechnianie tej Ewangelii za po\u015brednictwem s\u0142owa g\u0142oszonego w kazaniu i\u00a0przez duszpasterstwo indywidualne, a tak\u017ce przez Chrzest i\u00a0Wieczerz\u0119 Pa\u0144sk\u0105. W\u00a0zwiastowaniu, Chrzcie i Wieczerzy Pa\u0144skiej Jezus Chrystus jest obecny przez Ducha \u015awi\u0119tego. W taki spos\u00f3b usprawiedliwienie w Chrystusie staje si\u0119 udzia\u0142em ludzi (\u2026).\u00a0 (Konkordia leuenberska 1973, 7-13 t\u0142um. K. Karski)<\/p><\/blockquote>\n

Ordynacj\u0119 na prezbiter\u00f3w wy\u0142\u0105cznie m\u0119\u017cczyzn (podobnie jak i\u00a0hipotetyczn\u0105 m\u0119\u017cczyzn i\u00a0kobiet, albo jeszcze bardziej hipotetyczn\u0105 \u2013 ordynacj\u0119 tylko kobiet, tak jak teraz tylko m\u0119\u017cczyzn\u2026), podobnie jak np. ordynacj\u0119 wy\u0142\u0105cznie obywateli polskich[8]<\/a>, wym\u00f3g uko\u0144czenia ChAT, wyb\u00f3r stroj\u00f3w liturgicznych czy te\u017c np. przyj\u0119cie porozumienia z\u00a0KER takiej-i-takiej-tre\u015bci[9]<\/a> nale\u017cy zaliczy\u0107 do tradycji ustanowionych przez ludzi[10]<\/a>.\u00a0 Nad tradycjami ustanowionymi przez ludzi mo\u017cna dyskutowa\u0107, mo\u017cna si\u0119 z\u00a0nimi nie zgadza\u0107, ale nie nale\u017cy przytacza\u0107 ich jako argumentu za zerwaniem jedno\u015bci. Oznacza\u0142oby to zr\u00f3wnywanie tych tradycji ludzkich z\u00a0Ewangeli\u0105, a\u00a0zatem zabronione przez Dekalog czynienie sobie bo\u017cka.<\/p>\n

Je\u017celi ci czy owi samozwa\u0144czy konserwaty\u015bci (przy kwestii ordynacji kobiet) czy konfesyjni (jak wy\u017cej, a przedtem tak\u017ce przy porozumieniu z KER) gro\u017c\u0105 roz\u0142amem, gdy idzie o\u00a0sprawy drugorz\u0119dne, sugeruje to niestety, \u017ce ju\u017c jedn\u0105 nog\u0105 s\u0105 poza naszym Ko\u015bcio\u0142em, i czekaj\u0105 tylko na pretekst, aby wystawi\u0107 i\u00a0drug\u0105 nog\u0119. Straszenie takim \u201eroz\u0142amem\u201d nie ma sensu: osoby, kt\u00f3re nie uznaj\u0105 tak podstawowego konsensusu, jakim jest \u201eWyznanie augsburskie\u201d, nie s\u0105 luteranami i\u00a0same si\u0119 duchowo od KEA w RP od\u0142\u0105czaj\u0105. Wed\u0142ug CA jedno\u015b\u0107, kt\u00f3ra powinna by\u0107 przedmiotem naszej troski, polega na zgodnym zwiastowaniu Ewangelii, a\u00a0nie na zaspokajaniu szanta\u017cy bli\u017cej nieokre\u015blonych grupek wiernych; nieprzyzwoite jest usi\u0142owanie przerzucenia odpowiedzialno\u015bci za ewentualny \u201eroz\u0142am\u201d (kt\u00f3ry rzekomo mia\u0142by powsta\u0107 wskutek np. ordynacji kobiet) z\u00a0zarysowanych wy\u017cej grupek quasiluteran na Ko\u015bci\u00f3\u0142.<\/p>\n

Wymiar praktyczny<\/strong><\/p>\n

Pozostaje jeszcze pytanie o faktyczn\u0105 liczebno\u015b\u0107 takich wiernych \u201egotowych do ewakuacji\u201d. Czy np. gdy jeden z \u201ekonserwatyst\u00f3w\u201d, agituje przeciw ordynacji kobiet (stosuj\u0105c przy tym zreszt\u0105 do\u015b\u0107 osobliw\u0105 \u201eargumentacj\u0119 teologiczn\u0105\u201d zakorzenion\u0105 w\u00a0nauce o\u00a0Tr\u00f3jcy w\u00a0niezupe\u0142nie nicejskim jej wydaniu) i\u00a0straszy, i\u017c ewentualna prezbiteriacka ordynacja kobiet b\u0119dzie zgorszeniem dla wielu naszych Si\u00f3str i Braci, gor\u0105cych czcicieli Boga i na\u015bladowc\u00f3w Jezusa Chrystusa <\/em>i\u00a0przewiduje ich odp\u0142yw do Ko\u015bcio\u0142\u00f3w ewangelicznych<\/em>, to czy jest to faktycznie uzasadnione przypuszczenie, czy te\u017c tych \u201ewielu zgorszonych\u201d to pluralis maiestatis pisz\u0105cego? Co faktycznie<\/u> mo\u017ce by\u0107 owym zgorszeniem<\/em>? Zaraz do tego wr\u00f3c\u0119.<\/p>\n

Druga sprawa \u2013 czy aby na pewno chcemy zaakceptowa\u0107 \u201eszanta\u017c schizm\u0105\u201d jako prawomocny spos\u00f3b argumentacji? Co zrobimy, gdy obie strony jakiej\u015b ko\u015bcielnej dyskusji zaczn\u0105 go stosowa\u0107?<\/p>\n

O czym w\u0142a\u015bciwie rozmawiamy?<\/strong><\/p>\n

W moim odczuciu ca\u0142\u0105 \u201edyskusj\u0119\u201d (czy te\u017c, jak kto to woli \u2013 \u201ekampani\u0119 na rzecz\u201d) obci\u0105\u017ca\u0142 brak jakiej\u015b zgody i konsekwencji cho\u0107by wobec tego, co ma by\u0107 jej przedmiotem. Sensownie by\u0142oby najpierw wsp\u00f3lnie dok\u0142adnie zdefiniowa\u0107, czym jest dla nas urz\u0105d ko\u015bcielny oraz r\u00f3\u017cne jego pos\u0142ugi. Dopiero wtedy mo\u017cna rozmawia\u0107 o szczeg\u00f3\u0142ach (kto mo\u017ce \/ powinien go pe\u0142ni\u0107, na jakich zasadach, z\u00a0jakimi zadaniami itd). Sprzyja\u0142oby to te\u017c odfiltrowaniu pewnych zupe\u0142nie niestosownych argument\u00f3w: np. spostrze\u017cenie, \u017ce ewangeliccy kaznodzieje nie s\u0105 kap\u0142anami starotestamentowymi (nie mamy innego kap\u0142a\u0144stwa, podobnego do lewickiego, jak o tym dostatecznie poucza List do Hebrajczyk\u00f3w<\/em> ACA XIII, 10) pohamowa\u0107 mog\u0142oby \u201eargumentacj\u0119\u201d w stylu \u201ea w Starym Testamencie kobiety nie mog\u0142y by\u0107 kap\u0142ankami<\/em>\u201d etc.<\/p>\n

Generalnie w dyskusji (z obu stron) pada\u0142o argument\u00f3w znacznie wi\u0119cej, ni\u017c powinno: wiele po prostu nie na temat. Przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 tu s\u0142usznie podniesiona przez Adama Krzykowskiego kwestia mitycznych[11]<\/sup><\/a> \u201ebrak\u00f3w kadrowych\u201d, kt\u00f3re z\u00a0jednej strony mo\u017cna rozwi\u0105zywa\u0107 na\u00a0wiele innych sposob\u00f3w (wymagaj\u0105cych jednak wi\u0119kszych<\/u> zmian organizacyjnych, ni\u017c wykre\u015blenie wymogu p\u0142ci \u2013 w tym sensie proste dodanie kobiet do ju\u017c istniej\u0105cej kategorii ksi\u0119\u017cy nie jest \u017cadnym postulatem \u201ereformatorskim\u201d, a\u00a0w\u0142a\u015bnie postulatem super-konserwatywnym: najmniej trzeba zmienia\u0107), a\u00a0z\u00a0drugiej strony brak tych \u201ebrak\u00f3w\u201d nie powinien by\u0107 argumentem przeciwko (no bo skoro kobieta nie jest gorszym duchownym od m\u0119\u017cczyzny, to dlaczego mia\u0142aby by\u0107 tylko rozwi\u0105zaniem awaryjnym?) \u2013 w\u00a0przeciwnym razie mieliby\u015bmy do czynienia z\u00a0relatywizmem teologicznym czy \u201eideologicznym\u201d; w oparciu o zmieniaj\u0105ce si\u0119 okoliczno\u015bci zewn\u0119trzne (np. liczba \u201epowo\u0142a\u0144\u201d) mo\u017cna zmienia\u0107 sprawy \u201ezewn\u0119trzne\u201d (np. warunki zatrudnienia), natomiast sama dopuszczalno\u015b\u0107 czy niedopuszczalno\u015b\u0107 ordynacji kobiet na prezbiter\u00f3w jest ju\u017c przecie\u017c rozstrzygni\u0119ciem teologicznym, doktrynalnym[12]<\/a>.<\/p>\n

Pada\u0142y te\u017c argumenty nieco demagogiczne (\u201eBo\u017ce wezwanie do odwagi i\u00a0zmian\u201d, kt\u00f3re mo\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 jako argument za ka\u017cd\u0105 zmian\u0105 w\u00a0dowoln\u0105 stron\u0119, czy konieczno\u015b\u0107 \u201etrwania przy S\u0142owie\u201d \u2013 z\u00a0kt\u00f3r\u0105 zgadzaj\u0105 si\u0119 przecie\u017c obie strony konfliktu itd.) lub \u2013 jak si\u0119 zdaje \u2013 nienale\u017cycie zweryfikowane (np. dotycz\u0105ce relacji zewn\u0119trznych z\u00a0innymi Ko\u015bcio\u0142ami \u2013 w\u00a0tym tymi, kt\u00f3re i\u00a0tak nie uznaj\u0105 naszej ordynacji, komukolwiek nie by\u0142aby udzielana). My\u015bl\u0119, \u017ce analiza SWOT (kt\u00f3r\u0105 jako postulat bardzo popieram!) mog\u0142aby zyska\u0107 na jako\u015bci, gdyby poza zebraniem \u201eargument\u00f3w\u201d padaj\u0105cych z\u00a0obu stron, dokona\u0107 te\u017c wst\u0119pnej ich weryfikacji\u2014wyceny. Z przyczyn obj\u0119to\u015bciowych chcia\u0142bym zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 tylko na dwie sprawy:<\/p>\n

\u201eOrdynacja kobiet\u201d i \u201eordynacja prezbiterska kobiet\u201d jako zamienniki?<\/strong><\/p>\n

Dla przypomnienia – w naszym Ko\u015bciele w 1963 r. absolwentki teologii zacz\u0119to \u201ewprowadza\u0107 w urz\u0105d nauczania ko\u015bcielnego\u201d, pozwalaj\u0105cy naucza\u0107, odprawia\u0107 nabo\u017ce\u0144stwa i zajmowa\u0107 si\u0119 prac\u0105 duszpastersk\u0105 w parafiach, a w 1999 r. zdefiniowano t\u0119 s\u0142u\u017cb\u0119 jako urz\u0105d duchowny w pos\u0142udze diakona, jednocze\u015bnie poszerzaj\u0105c katalog zar\u00f3wno mo\u017cliwych zada\u0144, jak i dopuszczaj\u0105c mniejsze wymogi, ni\u017c magisterium z\u00a0teologii. W stanie obecnym zatem kobiety mog\u0105 by\u0107 ordynowane, a\u00a0r\u00f3\u017cnice z\u00a0ksi\u0119\u017cmi prezbiterami s\u0105 tylko dwie[13]<\/sup><\/a>: zasadniczo dotyczy to kwestii: samodzielnego sprawowania Wieczerzy Pa\u0144skiej oraz samodzielnego zarz\u0105dzania parafi\u0105. Je\u017celi stan obecny nie jest kwestionowany, to\u00a0ca\u0142a dyskusja powinna toczy\u0107 si\u0119 wobec tylko dw\u00f3ch kwestii \u2013 czy kobieta mo\u017ce\/nie mo\u017ce sprawowa\u0107 Wieczerzy i\u00a0sama[14]<\/sup><\/a> zarz\u0105dza\u0107 parafi\u0105[15]<\/sup><\/a>. Czy mo\u017ce by\u0107 ordynowana w\u00a0og\u00f3le, czy mo\u017ce naucza\u0107 (czy te\u017c obowi\u0105zuje tu wyrwany z\u00a0kontekstu 1\u00a0Kor 14,34n) \u2013 ten problem mamy ju\u017c przecie\u017c za sob\u0105.<\/p>\n

Chyba trudno prowadzi\u0107 wielkie dyskusje na temat sprawy tak kosmetycznej, wi\u0119c w\u00a0dyskusji obie strony sprowadzi\u0142y j\u0105 do \u201eordynacji kobiet\u201d w\u00a0og\u00f3le; w\u00a0efekcie dyskutanci cz\u0119sto si\u0119 w\u00a0og\u00f3le nie spotykali ze sob\u0105: \u201ezwolennicy\u201d cz\u0119sto \u201ewywa\u017cali otwarte drzwi\u201d, \u201eprzeciwnicy\u201d w\u00a0przera\u017ceniu wyobra\u017cali sobie co to by by\u0142o, gdyby tak kobieta wesz\u0142a na ambon\u0119 (przechodz\u0105c do porz\u0105dku dziennego nad faktem, \u017ce takiej sytuacji mog\u0105 przecie\u017c do\u015bwiadczy\u0107 w ju\u017c s\u0105siedniej parafii).<\/p>\n

To samo stanowi s\u0142aby punkt \u201eroz\u0142amowej\u201d argumentacji \u201eprzeciwnik\u00f3w\u201d, sprowadzaj\u0105cej si\u0119 do wniosku, \u017ce \u201ekobieta na ambonie\u201d, \u201ekobieta za o\u0142tarzem\u201d, \u201ewy\u015bwi\u0119cenie kobiety\u201d doprowadzi do ewakuacji wielkich grup \u201ekonserwatywnych\u201d wiernych. Dla weryfikacji pytam \u2013 jak wielkie grupy \u201ekonserwatywnych wiernych\u201d opu\u015bci\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 po wprowadzeniu ordynacji kobiet na diakon\u00f3w? R\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy \u201eosob\u0105 \u015bwieck\u0105\u201d (cokolwiek by to mia\u0142o znaczy\u0107, zw\u0142aszcza w\u00a0odniesieniu do teolog\u00f3w) a\u00a0diakonem jest niepor\u00f3wnywalnie wi\u0119ksza, ni\u017c mi\u0119dzy diakonem a\u00a0prezbiterem: je\u017celi wi\u0119c z\u00a0powodu ordynacji kobiet mia\u0142y nas opu\u015bci\u0107 jakie\u015b grupy wiernych, to zapewne uczyni\u0142y to ju\u017c po 1999 roku \u2013 teraz wi\u0119c, przy ewentualnej znacznie bardziej kosmetycznej zmianie, nie powinno by\u0107 \u201estraszniej\u201d ni\u017c w\u00a01999\u00a0r. (chyba, \u017ce w\u00a0mi\u0119dzyczasie jakie\u015b nowe grupy uleg\u0142y znacz\u0105cej radykalizacji, ale to ju\u017c pytanie do ich duszpasterzy).<\/p>\n

Co wa\u017cniejsze? Zawarto\u015b\u0107 czy opakowanie?<\/strong><\/p>\n

W\u00a0ca\u0142ej \u201edyskusji\u201d, a tym bardziej w analizie SWOT (zaznaczam, \u017ce nie jest to zarzut wobec Adama Krzykowskiego \u2013 rozumiem, \u017ce jego postulaty stanowi\u0105 w\u00a0tym wypadku raczej efekt analizy \u201enastroj\u00f3w spo\u0142ecznych\u201d i padaj\u0105cych w\u00a0dyskusji argument\u00f3w, a\u00a0nie jego osobistych pogl\u0105d\u00f3w filozoficznych) ze strony wielu \u201eprzeciwnik\u00f3w\u201d niczym domokr\u0105\u017cca wci\u0105\u017c powraca osobliwy pogl\u0105d logiczny, kt\u00f3ry budzi we mnie jednocze\u015bnie niesmak i\u00a0os\u0142upienie, mianowicie ca\u0142kowita absolutyzacja strony formalnej przy znikomym zainteresowaniu materi\u0105 problemu: dla wielu \u201eprzeciwnik\u00f3w\u201d najistotniejszym elementem ca\u0142o\u015bci, jakim\u015b fetyszem, wydaje si\u0119 by\u0107 najbardziej zewn\u0119trzna, ziemska otoczka: tytulatura (\u201eksi\u0105dz\u201d, \u201eproboszcz\u201d, \u201ebiskup\u201d), stroje, zwi\u0105zane z\u00a0tymi sprawami miejsce w\u00a0hierarchii spo\u0142ecznej (a mo\u017ce i finansowej?), natomiast zupe\u0142nie nie przeszkadza im ci\u0119\u017cka i\u00a0ofiarna s\u0142u\u017cba kobiet (diakonek, jak i teolo\u017cek w\u00a0og\u00f3le nie ordynowanych) w\u00a0Ko\u015bciele: Kobieta odwiedza parafian? Dobrze! Kobieta uczy dzieci? Kobieta pomaga starszym i\u00a0chorym? Dobrze! Kobieta odprawia nabo\u017ce\u0144stwa? No, dalej dobrze! Wyg\u0142asza kazania? Tak, s\u0105 inspiruj\u0105ce! Kobieta ksi\u0119dzem? No nie, tak by\u0107 nie mo\u017ce!<\/em> Na pytanie, przeciw czemu konkretnie jest w\u00a0takim razie ten sprzeciw, mo\u017cna us\u0142ysze\u0107 rozbrajaj\u0105c\u0105 odpowied\u017a: \u201eno, przecie\u017c\u2026 na to, aby kobieta by\u0142a ksi\u0119dzem!\u201d<\/em>, bez \u017cadnego zdefiniowania, jaka cz\u0105stka tego \u201ebycia ksi\u0119dzem\u201d mia\u0142aby by\u0107 kobiecie (kt\u00f3rej s\u0142u\u017cb\u0119 w charakterze duchownego w\u0142a\u015bnie si\u0119 pozytywnie zrecenzowa\u0142o) niedost\u0119pna[16]<\/sup><\/a>. Czy\u017cby jednak tytulatura, presti\u017c, zr\u00f3wnanie z\u00a0m\u0119\u017cczyzn\u0105 w\u00a0warstwie symbolicznej (bo przecie\u017c nie w\u00a0warstwie s\u0142u\u017cby \u2013 ta ju\u017c jest wykonywana tak samo) i\u00a0finansowej[17]<\/sup><\/a>?<\/p>\n

To samo pojawia si\u0119 w\u00a0analizie SWOT: po pierwsze, chyba b\u0142\u0119dnie definiuje ona \u201ecele maksymalne przeciwnik\u00f3w\u201d \u2013 je\u017celi \u201eprzeciwnik\u00f3w\u201d potraktowa\u0107 powa\u017cnie, to chyba celem maksymalnym powinna by\u0107 sekularyzacja wszystkich kobiet (diakonek tak\u017ce), bo argumenty kt\u00f3re \u201eprzeciwnicy\u201d przywo\u0142uj\u0105 s\u0105 wybitnie przeciw urz\u0119dowi ko\u015bcielnemu kobiet (zw\u0142. przeciw g\u0142oszeniu kaza\u0144!), a nie tylko przeciw wspomnianej kosmetycznej r\u00f3\u017cnicy[18]<\/sup><\/a>. Ale zostawmy to na boku, za\u0142\u00f3\u017cmy \u017ce \u201eprzeciwnicy\u201d konsekwentni i logiczni stanowi\u0105 mniejszo\u015b\u0107, i obecny stan jest dla \u201ekonserwatyst\u00f3w\u201d zadowalaj\u0105cy. Analiza SWOT dalej wp\u0119dza w os\u0142upienie, bo praktycznie postuluje zr\u00f3wnanie diakon\u00f3w (kobiet) z prezbiterami\u2026 ale z\u00a0zachowaniem rozr\u00f3\u017cnienia!<\/p>\n

No to czym ma si\u0119 ten diakon (ta diakonka) r\u00f3\u017cni\u0107 od prezbitera, \u017ce jednak pasowa\u0142oby to \u201ekonserwatystom\u201d, skorym porzuci\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142 w\u00a0razie ordynacji kobiety na prezbitera? Czy nie jest jednak nieco obra\u017aliwe dla \u201ekonserwatyst\u00f3w\u201d, sugerowa\u0107 im, i\u017c naprawd\u0119 patrz\u0105 tylko na etykietk\u0119? W\u00a0efekcie do\u015b\u0107 ma\u0142o przekonuj\u0105ce jest z\u00a0jednej strony podnoszenie, \u017ce przez ordynacj\u0119 kobiet na prezbiterki \u201ekonserwaty\u015bci\u201d uciekn\u0105 z\u00a0Ko\u015bcio\u0142a<\/em>, z\u00a0drugiej strony postulowany \u201ez\u0142oty \u015brodek\u201d sprowadzaj\u0105cy si\u0119 do fortelu: nazwijmy te prezbiterki diakonkami, to \u201ekonserwaty\u015bci\u201d si\u0119 nie po\u0142api\u0105, i nie uciekn\u0105<\/em>!<\/p>\n

* * *<\/strong><\/p>\n

Jako postulat do dalszych owocnych bada\u0144 chcia\u0142bym wskaza\u0107 na jeszcze jedno zagadnienie, nie do\u015b\u0107 w\u00a0analizie Adama Krzykowskiego prze\u015bledzone. Zgadzam si\u0119, \u017ce \u201edyskusja na temat ordynacji kobiet doprowadzi\u0142a do silnej polaryzacji wewn\u0105trz Ko\u015bcio\u0142a\u201d. Jak jednak przebiega ta polaryzacja? Postulowany we wnioskach podzia\u0142 na \u201elibera\u0142\u00f3w oraz \u015brodowiska lewicowe\u201d i \u201ekonserwatyst\u00f3w oraz \u015brodowiska prawicowe\u201d wydaje si\u0119 ma\u0142o przydatny (nawet, je\u017celi by\u0142by prawdziwy \u2013 moim zdaniem nie jest). Poszukajmy innych kryteri\u00f3w, ni\u017c pogl\u0105dy polityczne: czy mo\u017ce istnieje jaka\u015b zale\u017cno\u015b\u0107 geograficzna? Je\u017celi linia podzia\u0142u przebiega nie w\u00a0poprzek parafii, a\u00a0pomi\u0119dzy parafiami czy diecezjami, to mo\u017ce pomy\u015ble\u0107 mo\u017cna (kosztem jednolito\u015bci ustrojowej ca\u0142ego Ko\u015bcio\u0142a i\u00a0inkardynacji wszystkich ksi\u0119\u017cy bezpo\u015brednio pod Konsystorz) o\u00a0daniu pola do pewnej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci na poziomie np. poszczeg\u00f3lnych diecezji?<\/p>\n

Artyku\u0142 Adama Krzykowskiego stanowi\u0142 ciekaw\u0105 pr\u00f3b\u0119 \u2013 cho\u0107 pioniersk\u0105 i\u00a0nie pozbawion\u0105 b\u0142\u0119d\u00f3w \u2013 ogarni\u0119cia tego, co si\u0119 sta\u0142o, i niejako propozycj\u0119 dzia\u0142a\u0144 dla nowego Synodu. Mam nadziej\u0119, \u017ce znajdzie on rzetelnych na\u015bladowc\u00f3w.<\/p>\n

Krzysztof M. R\u00f3\u017ca\u0144ski<\/strong> \u2013 zamieszkuj\u0105cy Puszcz\u0119 Bia\u0142owiesk\u0105 luteranin, absolwent Uniwersytetu Miko\u0142aja Kopernika i Akademii Marynarki Wojennej, student Chrze\u015bcija\u0144skiej Akademii Teologicznej, morski oficer pok\u0142adowy. Lubi kolej, Arktyk\u0119, Grecj\u0119 i \u015aw. Podlasie.<\/p>\n

[1]<\/a>Uwadze zainteresowanych \u201eteologi\u0105 rasizmu\u201d polecam dzieje luteranizmu w\u00a0RPA; przez pewien czas tamtejsze Ko\u015bcio\u0142y lutera\u0144skie praktykowa\u0142y apartheid (tak\u017ce w\u00a0odniesieniu do dopuszczania do Sakramentu O\u0142tarza), co spotka\u0142o si\u0119 ze sprzeciwem \u015awiatowej Federacji Lutera\u0144skiej i doprowadzi\u0142o do czasowego zawieszenia ich cz\u0142onkostwa. Analogiczna sytuacja mia\u0142a miejsce w\u00a0przypadku tamtejszego Holenderskiego Ko\u015bcio\u0142a Reformowanego, usuni\u0119tego z\u00a0\u015awiatowej Rady Ko\u015bcio\u0142\u00f3w w\u00a01962, niedawno przyj\u0119tego z\u00a0powrotem.<\/p>\n

[2]<\/a>Por. J. Anchimiuk, Przygotowanie do Soboru Wszechprawos\u0142awnego<\/em>, \u201eWiadomo\u015bci PAKP\u201d 1-2\/1983, s. 80.<\/p>\n

[3]<\/a>Ks. Jerzy Samiec, s\u0142owa na konferencji prasowej w\u00a0przeddzie\u0144 instalacji na Biskupa Ko\u015bcio\u0142a, cyt. za: EKAI, Biskup elekt lutara\u0144ski o\u00a0wyzwaniach Ko\u015bcio\u0142a ewangelicko-augsburskiego w\u00a0Polsce,\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>https:\/\/ekai.pl\/wydarzenia\/<\/a>
\nekumenizm\/x24658\/biskup-elekt-luteranski-o-wyzwaniach-kosciola-ewangelicko-augsburskiego-w-polsce\/?print=1<\/a><\/p>\n

[4]<\/a>Wi\u0119cej o Ko\u015bcio\u0142ach niewyznaniowych w USA na przyk\u0142adzie Woodcrest Chapel (Columbia, Missouri)\u00a0 zob. np. P.\u00a0Maciejewski, Biblia przy kawie<\/em>, \u201ePolityka\u201d nr 51 (2585) z\u00a023.XII.2006, ss. 156-161.<\/p>\n

[5]<\/a>Co mog\u0142o te\u017c przyczyni\u0107 si\u0119 do ostatecznego wyniku g\u0142osowania, bo w\u00a0ko\u0144cu sama teologiczna zgoda na ordynacj\u0119 kobiet nie jest to\u017csama z\u00a0poparciem ka\u017cdego mo\u017cliwego rozwi\u0105zania praktycznego; wnioskowi nieco wiarygodno\u015bci odbiera\u0107 mog\u0142o te\u017c do\u015b\u0107 znikome dot\u0105d wykorzystanie mo\u017cliwo\u015bci s\u0142u\u017cby kobiet w\u00a0ramach prawa ju\u017c od dawna istniej\u0105cego.<\/p>\n

[6]<\/a>Celowo nie wymieniam tutaj \u201eObrony Wyznania augsburskiego\u201d, \u201eDu\u017cego katechizmu,\u00a0 \u201eArtyku\u0142\u00f3w szmalkaldzkich\u201d, \u201eTraktatu o w\u0142adzy i prymacie papie\u017ca\u201d i \u201eFormu\u0142y zgody\u201d, gdy\u017c nie wszystkie Ko\u015bcio\u0142y lutera\u0144skie uznaj\u0105 te ksi\u0119gi, wi\u0119c trudniej czyni\u0107 z\u00a0nich probierz luteranizmu. Do cz\u0142onkostwa w\u00a0\u015awiatowej Federacji Lutera\u0144skiej konieczne jest uznanie tych dw\u00f3ch ksi\u0105g.<\/p>\n

[7]<\/a>Oczywi\u015bcie, r\u00f3wnie\u017c KL nie jest dogmatem, istniej\u0105 Ko\u015bcio\u0142y odwo\u0142uj\u0105ce si\u0119 do \u201eWyznania augsburskiego\u201d, ale nie uznaj\u0105ce KL (np. LECAV); dla uproszczenia zak\u0142adam, \u017ce poruszamy si\u0119 na gruncie KEA w\u00a0RP (i\u00a0wi\u0119kszo\u015bci innych europejskich Ko\u015bcio\u0142\u00f3w ewangelickich).<\/p>\n

[8]<\/a>ZPW \u00a718.2.1) Nie jest \u0142atwo w\u00a0prosty spos\u00f3b odpowiedzie\u0107 na pytanie, co ten zapis ma na celu. Wydaje si\u0119 on by\u0107 anachronizmem,\u00a0 spadkiem po przepisach \u015bci\u015ble kontrolowanych przez pa\u0144stwo; takiego \u015bcis\u0142ego wymogu nie maj\u0105 nasze siostrzane Ko\u015bcio\u0142y w\u00a0innych Pa\u0144stwach Unii, w\u00a0kt\u00f3rych s\u0142u\u017cy zreszt\u0105 kilkoro absolwent\u00f3w ChAT obu p\u0142ci, obywatelstwa jedynie polskiego.<\/p>\n

[9]<\/a> W 2012 w zwi\u0105zku z planowanym mi\u0119dzyko\u015bcielnym \u201ePorozumieniem o wzajemnym dopuszczaniu wiernych do czynnego korzystania z praw i obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych z udzia\u0142u w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a Ewangelicko-Augsburskiego i Ewangelicko-Reformowanego\u201d niewielka aczkolwiek g\u0142o\u015bna grupa luteran \u201ekonfesyjnych\u201d protestowa\u0142a, s\u0142a\u0142a \u201eListy otwarte\u201d przeciw\u00a0 rzekomej nowej Unii Staropruskiej, a niekt\u00f3rzy nawet straszyli schizm\u0105 w\u0142a\u015bnie.<\/p>\n

[10]<\/a>Chyba nikt przy zmys\u0142ach nie b\u0119dzie sugerowa\u0142, \u017ce wykluczenie z\u00a0grona kandydat\u00f3w na duchownych KEA np. posiadaczy czeskiego paszportu i\u00a0lipskiego magisterium jest koniecznym elementem biblijnego Bo\u017cego Porz\u0105dku, ustanawiaj\u0105cego urz\u0105d kaznodziejski?<\/p>\n

[11]<\/a>Wzgl\u0119dem has\u0142a \u201ebrak\u00f3w kadrowych\u201d jestem do\u015b\u0107 sceptyczny, zw\u0142aszcza \u017ce przez ostatnie kilka(na\u015bcie?) lat s\u0142ysz\u0119 je na przemian ze wzmiankami i\u017c sytuacja obr\u00f3ci\u0142a si\u0119 o\u00a0180\u00b0 (bo np. na I rok ChAT przysz\u0142o kilka os\u00f3b wi\u0119cej), a\u00a0tak\u017ce dlatego, \u017ce \u2013 nawet, gdy akurat mowa o\u00a0\u201ebrakach\u201d, nie daje si\u0119 zauwa\u017cy\u0107 \u017cadnych reform zaradczych, ani pe\u0142nego wykorzystania mo\u017cliwo\u015bci ju\u017c istniej\u0105cych. Rozwijanie tego tematu wykracza jednak poza temat mojej odpowiedzi Adamowi Krzykowskiemu, z\u00a0kt\u00f3rym w\u00a0tej sprawie si\u0119 wszak zgadzam.<\/p>\n

[12]<\/a> Protestantyzm, zgodnie z zasad\u0105 \u201eecclesia semper reformanda\u201d, przewiduje wprawdzie rewizj\u0119 doktryny, lecz chodzi o rewizj\u0119 \u201esecundum Verbum Dei\u201d, nie za\u015b o jej swobodne dostosowywanie do dora\u017anych potrzeb.<\/p>\n

[13]<\/a>Obie zreszt\u0105 nieco niejasne: zgodnie z \u00a7\u00a036.5 Pragmatyki S\u0142u\u017cbowej w\u00a0przypadku diakon\u00f3w z\u00a0wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem teologicznym (dotyczy to wszystkich pa\u0144 \u2013 diakon\u00f3w!) o\u00a0zakresie udzia\u0142u w\u00a0s\u0142u\u017cbie S\u0142owa i Sakrament\u00f3w\u00a0 decyduje,\u00a0 bior\u0105c\u00a0 pod\u00a0 uwag\u0119 predyspozycje\u00a0 osoby\u00a0 i\u00a0 uwarunkowania\u00a0 lokalne, \u00a0Biskup Diecezjalny \u2013 zatem diakon te\u017c mo\u017ce sprawowa\u0107 Wieczerz\u0119, jednak\u017ce za zgod\u0105 Biskupa Diecezjalnego. Z\u00a0kole\u00ef w\u00a0Zasadniczym Prawie Wewn\u0119trznym \u00a7\u00a038 definiuje jedynie, i\u017c na stanowisko Proboszcza (lub Proboszcza Pomocniczego) mo\u017ce by\u0107 wybrany duchowny<\/u>, kt\u00f3ry zda\u0142 egzamin pro ministerio <\/em>i\u00a0posiada sta\u017c 5\u00a0lat s\u0142u\u017cby w\u00a0Ko\u015bciele: nie ma tu informacji, \u017ce musi by\u0107 prezbiterem lub biskupem; definiuj\u0105c dopuszczanie do egzaminu pro ministerio <\/em>Pragmatyka S\u0142u\u017cbowa (\u00a7 238) te\u017c (poza wzmiank\u0105 o odbytych wikariatach<\/em>) teoretycznie diakon\u00f3w nie wyklucza.<\/p>\n

[14]<\/a>Znowu skr\u00f3t my\u015blowy \u2013 przecie\u017c na og\u00f3\u0142 jednak nie \u201esama\u201d, tylko z Rad\u0105 Parafialn\u0105, ko\u015bcielnym, wikariuszami itd.<\/p>\n

[15]<\/a>Czy z punktu widzenia \u201etradycyjnych r\u00f3l\u201d \u2013 us\u0142ugiwanie przy Stole i\u00a0prowadzenie Domu nie s\u0105 aby zreszt\u0105 w\u0142a\u015bnie kobiecymi zaj\u0119ciami?<\/p>\n

[16]<\/a>Na gruncie rzymskokatolickim by\u0142oby oczywiste, \u017ce tym, co \u201eczyni ksi\u0119dza\u201d, jest odprawianie mszy<\/em>.\u00a0 W naszym Ko\u015bciele jednak takie kryterium nie ma za du\u017cej racji bytu \u2013 wielu ksi\u0119\u017cy Sakrament O\u0142tarza sprawuje rzadko (raz na miesi\u0105c, poza nabo\u017ce\u0144stwem g\u0142\u00f3wnym etc), a\u00a0w\u00a0oczach parafian nie degraduje ich to wszak do \u201ediakon\u00f3w\u201d \u201ekatechet\u00f3w\u201d, \u201estudent\u00f3w\u201d czy innych nie-ca\u0142kiem-ksi\u0119\u017cy.<\/p>\n

[17]<\/a>Osobi\u015bcie jestem sceptyczny wobec zbyt mocnego prze\u0142o\u017cenia ordynacji (czyli po\u015bwi\u0119cenia, upowa\u017cnienia i\u00a0pos\u0142ania do zwiastowania S\u0142owa i\u00a0duszpasterstwa) na uprawnienia finansowo-socjalne. Sytuacja, w\u00a0kt\u00f3rej osoba o\u00a0tych samych kwalifikacjach i\u00a0pe\u0142ni\u0105ca te same obowi\u0105zki\/wykonuj\u0105ca te same czynno\u015bci otrzymuje za to r\u00f3\u017cne wynagrodzenie\u00a0i\u00a0zabezpieczenie socjalne \u2013 w\u00a0zale\u017cno\u015bci od tego, czy jest np. prezbiterem, diakonem, \u201eniewprowadzonym w urz\u0105d nauczania ko\u015bcielnego\u201d katechet\u0105 czy \u201epraktykantem\u201d \u2013 ma potencja\u0142 obustronnie patogenny: dla Ko\u015bcio\u0142a czy parafii stanowi\u0107 mo\u017ce pozateologiczny, ekonomiczny bodziec do wstrzymywania ordynacji danej osoby (czy grupy os\u00f3b, np. kobiet), za\u015b u\u00a0zainteresowanych os\u00f3b stanowi\u0107 r\u00f3wnie pozaduchowy bodziec do ordynacji (czy te\u017c ordynacji do innej pos\u0142ugi), jak i\u00a0\u017ar\u00f3d\u0142o dodatkowego poczucia krzywdy z\u00a0powodu braku mo\u017cliwo\u015bci ordynacji prezbiterskiej, czy trwaj\u0105cych w\u00a0niesko\u0144czono\u015b\u0107 \u201epraktyk\u201d. Takie okoliczno\u015bci nie do\u015b\u0107, \u017ce s\u0105 nieco w\u0105tpliwe etycznie, to jeszcze \u2013 poprzez mo\u017cliwe ukryte \u201eekonomiczne\u201d intencje obu stron \u2013 wprowadzaj\u0105 dodatkowy zam\u0119t do \u201edyskusji o\u00a0ordynacji kobiet\u201d.<\/p>\n

Dochodzi jeszcze r\u00f3\u017cnica w\u00a0zasadach zatrudnienia prezbiter\u00f3w i\u00a0diakon\u00f3w: obecnie prezbiter mo\u017ce zawsze liczy\u0107 na to, \u017ce Konsystorz przydzieli jakie\u015b miejsce pracy, a\u00a0diakona musi konkretna parafia przyj\u0105\u0107 na 10\u00a0lat; w\u00a0efekcie kandydat na prezbitera ma niepor\u00f3wnywalnie wi\u0119ksze szanse na ordynacj\u0119 i\u00a0prac\u0119, ni\u017c kandydat na diakona.<\/p>\n

[18]<\/a>Zw\u0142aszcza, \u017ce osobiste predyspozycje (kt\u00f3rych ewentualny brak zarzucaj\u0105 kobietom \u201eprzeciwnicy ordynacji\u201d) s\u0105\u00a0 potrzebne bardziej do g\u0142oszenia kaza\u0144 i\u00a0duszpasterstwa, ni\u017c do sprawowania Wieczerzy, kt\u00f3rej wa\u017cno\u015b\u0107 i\u00a0skuteczno\u015b\u0107 nie zale\u017cy od osobistych cech celebransa.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z wielkim zainteresowaniem przeczyta\u0142em w poprzednim numerze Kairosu artyku\u0142 Adama Krzykowskiego pod tytu\u0142em \u201eCzas odetchn\u0105\u0107\u201d (dost\u0119pny tu), zawieraj\u0105cy \u2013 zgodnie z podtytu\u0142em \u2013 kilka my\u015bli w\u00a0sprawie ordynacji kobiet. Mam troch\u0119 inne pogl\u0105dy, ale przyznaj\u0119, \u017ce te\u017c odetchn\u0105\u0142em. Buduj\u0105ca jest wyra\u017cona troska o (jakkolwiek nieco osobliwie rozumian\u0105) jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a. Bardzo ucieszy\u0142 mnie postulat wyci\u0105gni\u0119cia wniosk\u00f3w na […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":425,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[87],"class_list":["post-401","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-2016-2","tag-ordynacja-kobiet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/401","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=401"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/401\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":850,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/401\/revisions\/850"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/media\/425"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=401"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=401"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=401"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}