Nie czas oddycha\u0107<\/a>\u201d. By\u0142a to odpowied\u017a na m\u00f3j wcze\u015bniejszy artyku\u0142 pod tytu\u0142em \u201eCzas odetchn\u0105\u0107\u201d, kt\u00f3ry ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o dzienne po odrzuceniu przez Synod Ko\u015bcio\u0142a prawa umo\u017cliwiaj\u0105cego ordynacj\u0119 kobiet na ksi\u0119\u017cy prezbiter\u00f3w. Chyl\u0119 czo\u0142a, \u017ce zechcia\u0142e\u015b wypr\u00f3bowa\u0107 sformu\u0142owane przeze mnie postulaty w ogniu teologii lutera\u0144skiej. Musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce tworz\u0105c tekst w gruncie rzeczy polemiczny, uzupe\u0142ni\u0142e\u015b moje przemy\u015blenia o cenny kontekst nauk teologicznych. Prawd\u0105 jest bowiem, \u017ce na tej p\u0142aszczy\u017anie odznaczasz si\u0119 znacznie wi\u0119kszym znawstwem i do\u015bwiadczeniem. Nie zmienia to jednak faktu, \u017ce poczuwam si\u0119 do obowi\u0105zku obrony fragment\u00f3w mojego artyku\u0142u, kt\u00f3re wzbudzi\u0142y Twoje w\u0105tpliwo\u015bci. Poni\u017cszy list sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci. W pierwszej kolejno\u015bci postaram si\u0119 syntetycznie odnie\u015b\u0107 do argument\u00f3w, sformu\u0142owanych przez Ciebie w artykule pod tytu\u0142em \u201eNie czas oddycha\u0107\u201d. Nast\u0119pnie, postaram si\u0119 ukaza\u0107 s\u0142uszno\u015b\u0107 moich rozwi\u0105za\u0144 zaproponowanych w artykule pod tytu\u0142em \u201eCzas odetchn\u0105\u0107\u201d, w \u015bwietle ostatniej decyzji Synodu Ko\u015bcio\u0142a. <\/span><\/p>\nCZ\u0118\u015a\u0106 I \u2013 ODPOWIED\u0179 NA POLEMIK\u0118<\/b><\/p>\n
Rola teologii i doktryny w Ko\u015bciele<\/b><\/p>\n
Odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce propozycja pomini\u0119cia w dyskusji argument\u00f3w teologicznych i poszukiwania kompromisu na p\u0142aszczy\u017anie praktycznej, zosta\u0142a przez Ciebie zinterpretowana nieco \u201ena wyrost\u201d. Szanuj\u0119 Twoj\u0105 trosk\u0119 o to, by nasz Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie popad\u0142 w pu\u0142apk\u0119 \u201ebezwyznaniowo\u015bci\u201d. Istotnie, przytoczony przez Ciebie przyk\u0142ad marginalizacji doktryny stanowi spe\u0142nienie koszmar\u00f3w ka\u017cdego konserwatysty. Przyznaj\u0119, \u017ce powy\u017cszy postulat powsta\u0142 niejako \u201epod wp\u0142ywem\u201d \u00f3wcze\u015bnie panuj\u0105cego dyskursu. Podchodz\u0105c do sprawy czysto technicznie, zauwa\u017cy\u0142em brak p\u0142aszczyzny potencjalnego porozumienia (tzw. <\/span>zone of possible agreement <\/span><\/i>\u2013 ZOPA) w kwestiach teologicznych. Sta\u0142o si\u0119 dla mnie jasne, \u017ce trwaj\u0105ce w niesko\u0144czono\u015b\u0107 spory teologiczne ani troch\u0119 nie przyczyniaj\u0105 si\u0119 do wyj\u015bcia z impasu. <\/span><\/p>\nPrzyjmuj\u0105c za oficjaln\u0105 stron\u0105 ordynacjakobiet.pl \u201etr\u00f3jpodzia\u0142\u201d dyskusji na ekumenizm, praktyk\u0119 i teologi\u0119, stwierdzi\u0142em, \u017ce porozumienie naj\u0142atwiej b\u0119dzie osi\u0105gn\u0105\u0107 w\u0142a\u015bnie na p\u0142aszczy\u017anie praktycznej. Podstaw\u0105 takiego stwierdzenia jest obserwacja wielu proces\u00f3w negocjacyjnych, zar\u00f3wno o charakterze spo\u0142ecznym jak i politycznym. Odnios\u0119 si\u0119 w tym miejscu do przyk\u0142adu b\u0119d\u0105cego klasyk\u0105 nauki o negocjacjach mi\u0119dzynarodowych \u2013 wci\u0105\u017c nierozwi\u0105zanej kwestii zjednoczenia Cypru. Wida\u0107 tu bardzo wyra\u017anie, \u017ce pr\u00f3by osi\u0105gni\u0119cia kompromisu poprzez konfrontacj\u0119 argument\u00f3w o charakterze ideowym s\u0105 z g\u00f3ry skazane na pora\u017ck\u0119. Jest to w gruncie rzeczy zrozumia\u0142e \u2013 osobiste przekonania podmiot\u00f3w zaanga\u017cowanych w dyskusj\u0119 nie podlegaj\u0105 negocjacjom, poniewa\u017c <\/span>de facto <\/span><\/i>definiuj\u0105 one ich pozycj\u0119 przy stole negocjacyjnym. Czym innym jest hipotetyczne porozumienie w kwestiach ustrojowych, kt\u00f3re \u2013 po chwilowym \u201ewyj\u0119ciu\u201d z kontekstu ideowego, mo\u017ce stanowi\u0107 fundament przysz\u0142ego konsensusu. <\/span><\/p>\nWracaj\u0105c do ordynacji kobiet \u2013 koncentracja na kwestiach praktycznych nie musi oznacza\u0107 porzucenia teologicznych podstaw dyskusji. Wszystkie strony identyfikuj\u0105 si\u0119 wszak z pewnymi przekonaniami. To one definiuj\u0105 uczestnik\u00f3w dyskusji jako \u201eprzeciwnik\u00f3w\u201d lub \u201ezwolennik\u00f3w\u201d ordynacji kobiet na prezbiter\u00f3w. Zale\u017cno\u015b\u0107 ta sprawia, \u017ce przekonanie drugiej strony do w\u0142asnych racji jest prawie niemo\u017cliwe. \u015awiadczy to jednak o panuj\u0105cej w naszym Ko\u015bciele r\u00f3\u017cnorodno\u015bci pogl\u0105d\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 obie strony powinny uszanowa\u0107. <\/span><\/p>\nTak wi\u0119c, nazywaj\u0105c siebie konserwatyst\u0105, bynajmniej nie d\u0105\u017c\u0119 do przekszta\u0142cenia naszego Ko\u015bcio\u0142a w bezideowe stowarzyszenie kulturalno-o\u015bwiatowe, jak stwierdzi\u0142e\u015b w swoim artykule. Chc\u0119 jednak stanowczo podkre\u015bli\u0107, \u017ce interpretacja wspomnianych przez Ciebie \u201eidei teologicznych\u201d, kt\u00f3rych emanacj\u0105 jest liturgia ewangelicka, zale\u017cna jest cz\u0119stokro\u0107 od osobistych przekona\u0144 stron dyskusji. W takim przypadku nawet najsilniejsza argumentacja nie sprawi, \u017ce uda nam si\u0119 skutecznie i kompleksowo przekona\u0107 \u201edrug\u0105 stron\u0119\u201d do naszego stanowiska. Rozd\u017awi\u0119k ideowy utrzymuje si\u0119 zwykle d\u0142u\u017cej, ani\u017celi przez jedn\u0105 kadencj\u0119 Synodu Ko\u015bcio\u0142a. Dlatego te\u017c uzna\u0142em za po\u017cyteczne, aby pieczo\u0142owicie przedyskutowane kwestie teologiczne pozostawi\u0107 w tle g\u0142\u00f3wnego dyskursu i zaj\u0105\u0107 si\u0119 kwestiami praktycznymi, kt\u00f3re (co sam przyzna\u0142e\u015b) w dotychczasowej dyskusji zosta\u0142y mocno zaniedbane.<\/span><\/p>\nJednocze\u015bnie uwa\u017cam, \u017ce podstawowym kryterium wa\u017cno\u015bci jakiegokolwiek rozwi\u0105zania powinna by\u0107 sp\u00f3jno\u015b\u0107 z Pismem \u015awi\u0119tym (\u017ar\u00f3d\u0142em prawa) i ksi\u0119gami wyznaniowymi Ko\u015bcio\u0142a (kluczem interpretacyjnym tego\u017c prawa). Bynajmniej nie twierdz\u0119, \u017ce owo \u201edopasowanie\u201d b\u0119dzie procesem \u0142atwym, chocia\u017cby ze wzgl\u0119du na wspomnian\u0105 przeze mnie r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 pogl\u0105d\u00f3w. <\/span>Dla lepszego zrozumienia problemu, proponuj\u0119 zastosowa\u0107 nieco inn\u0105 systematyk\u0119 dyskusji. Kwestie omawiane pod etykietk\u0105 \u201eteologii\u201d stanowi\u0105 p\u0142aszczyzn\u0119 ideow\u0105, kt\u00f3ra \u2013 jak ju\u017c stwierdzili\u015bmy \u2013 praktycznie nie podlega negocjacjom. Z kolei kwestie oznaczone jako \u201epraktyka\u201d i \u201eekumenizm\u201d stanowi\u0105 pochodn\u0105 \u2013 emanacj\u0119 idei.<\/b> Praktyka podpowiada, \u017ce w obliczu niezgody ideologicznej, porozumienia nale\u017cy szuka\u0107 w rozwi\u0105zaniach praktycznych, kt\u00f3re najsilniej wp\u0142ywa\u0107 b\u0119d\u0105 na codzienne \u017cycie duchownych funkcjonuj\u0105cych w ramach tak czy inaczej ustanowionego systemu. <\/span><\/p>\nJedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a<\/b><\/p>\n
Czym jest jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a? Pytanie postawione przez Ciebie w tytule kolejnego akapitu jest ze wszechmiar zasadne. Wyczerpuj\u0105ca jest r\u00f3wnie\u017c odpowied\u017a, kt\u00f3r\u0105 przytoczy\u0142e\u015b, cytuj\u0105c relewantne fragmenty Wyznania augsburskiego oraz Konkordii leuenberskiej. Jednak w tym miejscu ko\u0144czy si\u0119 zgoda mi\u0119dzy nami. Nazywasz bowiem kryteria ordynacji prezbiterskiej \u201etradycjami ustanowionymi przez ludzi\u201d \u2013 tak jakby Ko\u015bci\u00f3\u0142 by\u0142 w\u0142a\u015bnie owym pozbawionym idei stowarzyszeniem kulturalno-o\u015bwiatowym. Tymczasem mowa tutaj o kwestiach, kt\u00f3re powy\u017cej zakwalifikowa\u0142em jako pochodne \u2013 emanacje idei. Owszem, nad tradycjami tymi mo\u017cna (a wr\u0119cz trzeba) dyskutowa\u0107. Przypominam jednak, \u017ce przyj\u0119te rozwi\u0105zanie musi by\u0107 zgodne z zasadnicz\u0105 norm\u0105, kt\u00f3r\u0105 jest Pismo \u015awi\u0119te. <\/span><\/p>\nArgument odwo\u0142uj\u0105cy si\u0119 do gro\u017aby zerwania jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a nie jest wi\u0119c \u201ezr\u00f3wnaniem tradycji ludzkich z Ewangeli\u0105\u201d. Jest to raczej sygna\u0142 ostrzegawczy pewnej grupy cz\u0142onk\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3rzy uznaj\u0105 dane rozwi\u0105zanie za niezgodne z zasadnicz\u0105 norm\u0105. Co wa\u017cne, dyskusja wci\u0105\u017c toczy si\u0119 z poszanowaniem jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a zdefiniowanej w Wyznaniu augsburskim \u2013 \u017cadna ze stron nie odst\u0119puje od nauki Ewangelii ani od wiernego sprawowania sakrament\u00f3w. Ty z kolei wypowiadasz s\u0142owa, kt\u00f3re nie przystoj\u0105 osobie zatroskanej o jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a: \u201eowi samozwa\u0144czy konserwaty\u015bci (\u2026) jedn\u0105 nog\u0105 s\u0105 poza naszym Ko\u015bcio\u0142em, i czekaj\u0105 tylko na pretekst, aby wystawi\u0107 i drug\u0105 nog\u0119\u201d. Wyra\u017caj\u0105c uznanie wobec Twojej wiedzy teologicznej, \u017cywi\u0119 nadziej\u0119, \u017ce powy\u017cszy fragment nie zosta\u0142 przez Ciebie do ko\u0144ca przemy\u015blany. W przeciwnym razie dopu\u015bci\u0142e\u015b si\u0119 bowiem zamachu na jedno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a, poprzez arbitralne wykluczenie z jego spo\u0142eczno\u015bci tych, kt\u00f3rzy w kwestiach drugorz\u0119dnych zechcieli zaj\u0105\u0107 stanowisko odmienne od Twojego. <\/span><\/p>\nZr\u0119czna figura retoryczna, kt\u00f3r\u0105 zastosowa\u0142e\u015b w kolejnym zdaniu r\u00f3wnie\u017c nie jest do ko\u0144ca sp\u00f3jna. Zgadzamy si\u0119 bowiem co do tego, \u017ce \u201eosoby, kt\u00f3re nie uznaj\u0105 tak podstawowego konsensusu, jakim jest \u201eWyznanie augsburskie\u201d, nie s\u0105 luteranami i\u00a0same si\u0119 duchowo od KEA w RP od\u0142\u0105czaj\u0105\u201d. Nie rozumiem jednak, dlaczego sugerujesz, \u017ce owymi quasiluteranami maj\u0105 by\u0107 \u201esamozwa\u0144czy konserwaty\u015bci\u201d? Osobi\u015bcie nie znam nikogo spo\u015br\u00f3d stronnictwa konserwatywnego, a tym bardziej \u2013 <\/span>nomen omen <\/span><\/i>\u2013 konfesyjnego, kto mia\u0142by zamiar kwestionowa\u0107 s\u0142uszno\u015b\u0107 postanowie\u0144 Wyznania augsburskiego! <\/span><\/p>\nBynajmniej nie jest to jednak koniec moich uwag odnosz\u0105cych si\u0119 do Twojego akapitu po\u015bwi\u0119conego jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a. Zamykasz go dwoma s\u0142usznymi pytaniami: \u201eczy aby na pewno chcemy zaakceptowa\u0107 szanta\u017c schizm\u0105 jako prawomocny spos\u00f3b argumentacji? Co zrobimy, gdy obie strony jakiej\u015b ko\u015bcielnej dyskusji zaczn\u0105 go stosowa\u0107?\u201d <\/span><\/p>\nOdpowied\u017a na te pytania wymaga spojrzenia z nieco szerszej perspektywy. Czy ewentualna schizma jest sama w sobie celem przeciwnik\u00f3w ordynacji kobiet? Jako \u201esamozwa\u0144czy konserwatysta\u201d odpowiadam: nie! Co wi\u0119cej, schizma nie jest celem w og\u00f3le. By\u0142aby to raczej pora\u017cka ca\u0142ego Ko\u015bcio\u0142a, niezale\u017cnie od pogl\u0105d\u00f3w na interesuj\u0105c\u0105 nas kwesti\u0119. W \u017cyciu publicznym naturalnym zjawiskiem jest wzmacnianie argument\u00f3w strony s\u0142abszej (mniej licznej, s\u0142abiej skonsolidowanej) poprzez r\u00f3\u017cne formy szanta\u017cu. W istocie jednak, jest to wyraz zaniepokojenia brakiem sp\u00f3jno\u015bci proponowanego rozwi\u0105zania z konserwatywn\u0105 interpretacj\u0105 normy zasadniczej (kt\u00f3ra przez lata pozostawa\u0142a i wci\u0105\u017c pozostaje zgodna zar\u00f3wno z Pismem \u015awi\u0119tym, jak i z ksi\u0119gami wyznaniowymi naszego Ko\u015bcio\u0142a). <\/span><\/p>\nMam nadziej\u0119, \u017ce nie zostanie mi poczytane za nietakt, kiedy na Twoje pytanie odpowiem innym pytaniem. Co zrobimy, kiedy w przysz\u0142o\u015bci \u2013 pod pozorem dyskusji nad tradycjami ustanowionymi przez cz\u0142owieka \u2013 r\u00f3\u017cne grupy interesu zaczn\u0105 forsowa\u0107 rozwi\u0105zania niezgodne z norm\u0105 zasadnicz\u0105? Czy dzi\u015b, opieraj\u0105c si\u0119 na Twoim wyt\u0142umaczeniu, nie stajemy przypadkiem przed obliczem niebezpiecznego precedensu? <\/span><\/p>\nO czym w\u0142a\u015bciwie rozmawiamy?<\/b><\/p>\n
Dyskusja, kt\u00f3r\u0105 mam przyjemno\u015b\u0107 z Tob\u0105 prowadzi\u0107, sprowadza si\u0119 do tego w\u0142a\u015bnie pytania. Powinno ono by\u0142o zasta\u0107 postawione na samym pocz\u0105tku, wyznaczaj\u0105c formaln\u0105 granic\u0119 oddzielaj\u0105c\u0105 argumenty w pe\u0142ni zasadne od tych, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 skwitowane co najwy\u017cej u\u015bmiechem politowania. Tragizm sytuacji polega na tym, \u017ce urz\u0105d ko\u015bcielny oraz jego pos\u0142ugi zosta\u0142y jasno i wyra\u017anie zdefiniowane, co niekoniecznie znajduje odzwierciedlenie na kartach Zasadniczego Prawa Wewn\u0119trznego Ko\u015bcio\u0142a Ewangelicko-Augsburskiego w RP. Mo\u017cna pokusi\u0107 si\u0119 o stwierdzenie, \u017ce nasze rodzime, niepisane rozumienie urz\u0119du ko\u015bcielnego rozwija\u0142o si\u0119 przez lata niejako r\u00f3wnolegle do g\u0142\u00f3wnego nurtu. Nie pozostaje ono wolne od wp\u0142ywu dominuj\u0105cego w Polsce Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego. <\/span><\/p>\nMoim zdaniem, argumenty odwo\u0142uj\u0105ce si\u0119 chocia\u017cby do starotestamentowych kap\u0142an\u00f3w wyst\u0119powa\u0107 b\u0119d\u0105 dop\u00f3ty, dop\u00f3ki wiedza o urz\u0119dzie ko\u015bcielnym nie opu\u015bci w\u0105skiego kr\u0119gu os\u00f3b profesjonalnie zajmuj\u0105cych si\u0119 teologi\u0105. Niew\u0105tpliwie jest to wyzwaniem dla kaznodziej\u00f3w rozproszonych we wszystkich diecezjach naszego Ko\u015bcio\u0142a. \u201eNowe\u201d rozumienie urz\u0119du ko\u015bcielnego mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 bowiem jedynie kropl\u0105 oliwy dolan\u0105 do wci\u0105\u017c nieugaszonego po\u017caru. Nale\u017cy zachowa\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107 podczas oznajamiania wiernym, \u017ce przez ca\u0142e swoje duchowe \u017cycie trwali w b\u0142\u0119dzie. Na podstawie obserwacji mojej rodzinnej parafii mog\u0119 z g\u00f3ry uprzedzi\u0107 ksi\u0119\u017cy chc\u0105cych podj\u0105\u0107 si\u0119 tego zadania, aby przygotowali si\u0119 do odparcia zarzut\u00f3w o \u201ech\u0119\u0107 wzniecenia rewolucji\u201d, \u201euleg\u0142o\u015b\u0107 gender\u201d a nawet \u201eherezj\u0119\u201d! Zaznaczam, \u017ce nie jest to m\u00f3j wymys\u0142, a obserwacja prawdziwego \u017cycia. Czy sugerujesz, \u017ce ci wierni \u2013 za spraw\u0105 swojej niewiedzy \u2013 r\u00f3wnie\u017c czekaj\u0105 na pretekst, by \u201ewystawi\u0107 z Ko\u015bcio\u0142a i drug\u0105 nog\u0119?\u201d Osobi\u015bcie uwa\u017cam, \u017ce s\u0105 to raczej \u201eowieczki zagubione w naukach teologicznych\u201d, kt\u00f3rymi nale\u017cy si\u0119 zaopiekowa\u0107, z po\u017cytkiem dla ca\u0142ego Ko\u015bcio\u0142a, nie tylko os\u00f3b zgromadzonych wok\u00f3\u0142 ul. Miodowej w Warszawie. <\/span><\/p>\nJako osoba funkcjonuj\u0105ca w \u015bwiecie nauki, doceniam Twoje starania o to, aby argumenty u\u017cywane przez poszczeg\u00f3lne strony dyskusji zosta\u0142y nale\u017cycie zbadane pod k\u0105tem poprawno\u015bci merytorycznej i warto\u015bci poznawczej. Jest to szczeg\u00f3lnie istotne w obr\u0119bie nauk politycznych i stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych, kt\u00f3re s\u0105 moim najwa\u017cniejszym obszarem dzia\u0142a\u0144. Jednak\u017ce w tym przypadku \u015bwiadomie zebra\u0142em w matrycy SWOT wszystkie dominuj\u0105ce argumenty, pomijaj\u0105c ich krytyczn\u0105 ocen\u0119. Celem tego zabiegu by\u0142o ukazanie przepa\u015bci mi\u0119dzy teologami a \u201eszeregowymi\u201d wiernymi zabieraj\u0105cymi g\u0142os w dyskusji na poziomie parafii, w kwestii znajomo\u015bci podstaw teologii ewangelickiej. Jest to ostrze\u017cenie dla ksi\u0119\u017cy zaanga\u017cowanych w spraw\u0119 ordynacji kobiet na prezbiter\u00f3w. Czy\u017cby nauczanie ko\u015bcielne nie przynosi\u0142o zamierzonych efekt\u00f3w?<\/span><\/p>\nPrzypominam Ci, \u017ce nie powinni\u015bmy nadmiernie koncentrowa\u0107 si\u0119 na tej idealnej, akademickiej dyspucie, kt\u00f3ra odbywa si\u0119 w stosunkowo w\u0105skiej grupie zainteresowanych. Prawdziwa debata toczy si\u0119 bowiem w kuluarach ko\u015bcio\u0142\u00f3w, nie tylko tych warszawskich. <\/span><\/p>\nOjczyzn\u0119 woln\u0105 racz na wr\u00f3ci\u0107, Panie<\/b><\/p>\n
Poni\u017csze s\u0142owa mog\u0105 zabole\u0107 zwolennik\u00f3w ordynacji kobiet. Mam nadziej\u0119 jednak, \u017ce docenisz moj\u0105 szczero\u015b\u0107. Stronnictwo, z kt\u00f3rym si\u0119 identyfikujesz zacz\u0119\u0142o mi do z\u0142udzenia przypomina\u0107 pewn\u0105 grup\u0119 spo\u0142eczn\u0105, kt\u00f3ra przy okazji r\u00f3\u017cnych quasireligijnych zgromadze\u0144 \u015bpiewa \u201eOjczyzn\u0119 woln\u0105 racz nam WR\u00d3CI\u0106, Panie\u201d. Pozw\u00f3l mi przytoczy\u0107 pierwsze zdanie Biskupa Ko\u015bcio\u0142a Jerzego Samca, kt\u00f3ry w swoim przes\u0142aniu pisze: \u201edlaczego podejmujemy dyskusj\u0119 na temat ordynacji kobiet na ksi\u0119\u017cy w Ko\u015bciele Ewangelicko-Augsburskim w Polsce?\u201d Przypomn\u0119, \u017ce powy\u017csze s\u0142owa zosta\u0142y opublikowane na stronie internetowej, kt\u00f3rej adres brzmi \u201eordynacjakobiet.pl\u201d. Wobec tego, nie rozumiem Twojego zdziwienia, \u017ce lwia cz\u0119\u015b\u0107 uczestnik\u00f3w dyskusji jest prze\u015bwiadczona, \u017ce rozmawiamy na temat \u201eordynacji kobiet\u201d. Czy\u017cby nie wiedzieli oni, \u017ce \u2013 jak sam piszesz \u2013 \u201eten problem mamy ju\u017c przecie\u017c za sob\u0105\u201d? Co wi\u0119cej, podczas dyskusji, kt\u00f3ra mia\u0142a miejsce po konferencji o sugestywnej nazwie \u201eOrdynacja kobiet w Ko\u015bciele Ewangelicko-Augsburskim w RP\u201d, jedna z uczestniczek wydarzenia, po wys\u0142uchaniu moich argument\u00f3w, stwierdzi\u0142a: \u201eczyli jednak jest Pan zwolennikiem ordynacji kobiet?\u201d. S\u0142usznie piszesz, \u017ce \u201ezwolennicy cz\u0119sto wywa\u017cali otwarte drzwi\u201d. Powiem mocniej, w \u015bwietle historii pos\u0142ugi kobiet w naszym Ko\u015bciele, zasadniczo ca\u0142a kwestia jest wywa\u017caniem otwartych drzwi. Ale nie to wzbudza m\u00f3j najwi\u0119kszy niesmak.<\/span><\/p>\nJako konserwatysta, charakteryzuj\u0119 si\u0119 alergiczn\u0105 wr\u0119cz reakcj\u0105 na wszelkie dzia\u0142ania nosz\u0105ce znamiona rewolucji. Omawiana kwestia okaza\u0142a si\u0119 podw\u00f3jn\u0105 rewolucj\u0105! Dzia\u0142ania Biura Biskupa Ko\u015bcio\u0142a oraz \u015brodowiska zwi\u0105zanego z ul. Miodow\u0105 od pocz\u0105tku dyskusji przedstawiane by\u0142y jako swoista \u201ema\u0142a rewolucja\u201d \u2013 \u201ew imi\u0119 (tu wpisz intencj\u0119) zast\u0119pujemy stary porz\u0105dek nowym, na wz\u00f3r (tu wpisz przyk\u0142ady ko\u015bcio\u0142\u00f3w zrzeszonych w \u015aFL). Zmiana przyniesie now\u0105 jako\u015b\u0107, dzi\u0119ki czemu staniemy si\u0119 lepsi i zyskamy przychylno\u015b\u0107 naszych zagranicznych partner\u00f3w\u201d. Tymczasem na poziomie lokalnym, ordynacja kobiet postrzegana by\u0142a cz\u0119sto jako \u201erewolucja moralna, kontestacja u\u015bwi\u0119conego porz\u0105dku rzeczy, niepo\u017c\u0105dana ingerencja w wybitnie skonsolidowany system spo\u0142eczny\u201d. <\/span><\/p>\nObserwacja \u017cycia ko\u015bcielnego podsuwa mi w tym miejscu odpowied\u017a na pytanie, kt\u00f3re zada\u0142e\u015b w ostatnim akapicie swojego artyku\u0142u: \u201eZgadzam si\u0119, \u017ce dyskusja na temat ordynacji kobiet doprowadzi\u0142a do silnej polaryzacji wewn\u0105trz Ko\u015bcio\u0142a. Jak jednak przebiega ta polaryzacja?\u201d Odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce linia podzia\u0142u w interesuj\u0105cej nas dyskusji do pewnego stopnia zarysowa\u0142a si\u0119 nie pomi\u0119dzy \u201ezwolennikami\u201d i \u201eprzeciwnikami\u201d ordynacji kobiet, lecz raczej pomi\u0119dzy \u201eelit\u0105 teolog\u00f3w\u201d i \u201eKo\u015bcio\u0142em ludowym\u201d. Zaznaczam, \u017ce w tym konkretnym przypadku po\u015bwi\u0119cam swoje konserwatywne przywi\u0105zanie do hierarchii spo\u0142ecznej, opowiadaj\u0105c si\u0119 za ide\u0105 Ko\u015bcio\u0142a r\u00f3wnych sobie ludzi. <\/span><\/p>\nZawarto\u015b\u0107 czy opakowanie?<\/b><\/p>\n
Je\u017celi powy\u017csze s\u0142owa zabola\u0142y zwolennik\u00f3w ordynacji kobiet na ksi\u0119\u017cy prezbiter\u00f3w, ju\u017c spiesz\u0119 z rekompensat\u0105. Sami \u201ekonserwaty\u015bci\u201d nie pozostaj\u0105 bez winy, je\u015bli chodzi o merytoryczny poziom dyskusji. <\/span>Chapeau bas<\/span><\/i>, doskonale zrozumia\u0142e\u015b co mia\u0142em na my\u015bli, m\u00f3wi\u0105c: \u201ePrzeciwnicy ordynacji kobiet r\u00f3wnie\u017c powinni by\u0107 usatysfakcjonowani \u2013 kobieta w dalszym ci\u0105gu nie zostanie bowiem ksi\u0119dzem.\u201d Jak s\u0142usznie rozwin\u0105\u0142e\u015b moj\u0105 my\u015bl: \u201enajistotniejszym elementem ca\u0142o\u015bci, jakim\u015b fetyszem, wydaje si\u0119 by\u0107 najbardziej zewn\u0119trzna, ziemska otoczka: tytulatura\u201d. Mo\u017ce to wydawa\u0107 si\u0119 zatrwa\u017caj\u0105ce i niezgodne z akademickim etosem d\u0105\u017cenia do prawdy i pe\u0142nego poznania. Taka jest jednak prawda. Sp\u00f3jrz prosz\u0119 ponownie na analiz\u0119 SWOT, kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 przedmiotem Twojej krytycznej analizy. Przyjmij przy tym za\u0142o\u017cenie, kt\u00f3re Twoim zdaniem \u201ewp\u0119dza w os\u0142upienie\u201d. Uwierz, \u017ce wp\u0119dza ono w os\u0142upienie nie tylko Ciebie. Mnie, opr\u00f3cz tego, sk\u0142ania do smutnej refleksji nad poziomem \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej w naszym Ko\u015bciele. <\/span><\/p>\nPytasz, czy moje s\u0142owa nie s\u0105 \u201enieco obra\u017aliwe dla konserwatyst\u00f3w\u201d? Nieco? Delikatnie powiedziane. To wr\u0119cz otwarty policzek wymierzony w osoby, kt\u00f3re wycieraj\u0105c twarz sztandarem konserwatyst\u00f3w, promuj\u0105 w Ko\u015bciele osobliwy reakcjonizm \u2013 powr\u00f3t do anachronicznych i nieuzasadnionych praktyk, obejmuj\u0105cych m.in. wykluczenie kobiet z aktywnego \u017cycia religijnego. Napawaj\u0105 mnie smutkiem rozmowy z \u201ekonserwatystami\u201d, kt\u00f3rzy najwyra\u017aniej nie do ko\u0144ca rozumiej\u0105 istot\u0119 konserwatyzmu, jako idei obejmuj\u0105cej wi\u0119cej obszar\u00f3w, ani\u017celi tylko funkcjonowanie Ko\u015bcio\u0142a. Mam nadziej\u0119, \u017ce w przekonuj\u0105cy spos\u00f3b przybli\u017cy\u0142em Ci kontekst powstania postulatu, kt\u00f3ry zaprezentowa\u0142em w artykule \u201eCzas odetchn\u0105\u0107\u201d. Istotnie by\u0142 to swojego rodzaju fortel. Pami\u0119taj jednak, \u017ce fortele stanowi\u0105 codzienny instrument prowadzenia negocjacji, nie tylko na p\u0142aszczy\u017anie Ko\u015bcio\u0142a. Alternatyw\u0105 jest dalsza polaryzacja i chroniczny stan \u201ezawieszenia\u201d. Ciebie jednak, zapewne, r\u00f3wnie\u017c nie satysfakcjonuje <\/span>status quo<\/span><\/i>. Tym bardziej cieszy mnie uchwa\u0142a przyj\u0119ta w Cieszynie przez Synod Ko\u015bcio\u0142a.<\/span><\/p>\nCZ\u0118\u015a\u0106 II \u2013 KOMENTARZ DO UCHWA\u0141Y SYNODU KO\u015aCIO\u0141A<\/b><\/p>\n
\u201eW dniach 14\u201316 pa\u017adziernika 2016 r., podczas X sesji Synodu Ko\u015bcio\u0142a, dokonano zmian w Pragmatyce S\u0142u\u017cbowej Ko\u015bcio\u0142a Ewangelicko-Augsburskiego w RP. Rozszerzeniu uleg\u0142y kompetencje diakon\u00f3w, kt\u00f3rzy zyskali odt\u0105d mo\u017cliwo\u015b\u0107 sprawowania Sakramentu O\u0142tarza. Uporz\u0105dkowano r\u00f3wnie\u017c przepisy reguluj\u0105ce przygotowanie do pos\u0142ugi diakon\u00f3w.\u201d \u2013 podaje Centrum Informacyjne Ko\u015bcio\u0142a.<\/span><\/p>\nPrzede wszystkim wyra\u017cam uznanie, wobec ewolucyjnej strategii przyj\u0119tej przez Biuro Biskupa Ko\u015bcio\u0142a. Jestem przekonany, \u017ce osoby decyzyjne w naszym Ko\u015bciele s\u0105 w pe\u0142ni \u015bwiadome, \u017ce zmiany wprowadzane metod\u0105 \u201erewolucji\u201d mog\u0105 rozbi\u0107 si\u0119 o panuj\u0105ce nastroje spo\u0142eczne. Warto wspomnie\u0107, \u017ce przez zachodnie instytucje badawcze jeste\u015bmy postrzegani jako spo\u0142ecze\u0144stwo wybitnie konserwatywne (niezale\u017cnie od naszych prywatnych przekona\u0144 i \u015bwiadomo\u015bci w tej materii). Czym\u015b naturalnym jest, wobec tego, dostosowanie strategii dzia\u0142ania do obowi\u0105zuj\u0105cego w naszym kraju modelu spo\u0142ecznego. Tym bardziej, \u017ce wprowadzane zmiany nie powoduj\u0105 \u201eobalenia systemu\u201d, a jedynie jego drobn\u0105, acz istotn\u0105, korekt\u0119 \u2013 w stron\u0119 prawid\u0142owego rozumienia urz\u0119du ko\u015bcielnego. <\/span><\/p>\nWielu z nas mo\u017ce w tym momencie zada\u0107 sobie pytanie: czemu s\u0142u\u017cy\u0107 mia\u0142o wcze\u015bniejsze zamieszanie, podczas kt\u00f3rego wypowiedziano wiele niestosownych i bolesnych s\u0142\u00f3w? Czy \u201eordynacja kobiet\u201d rzeczywi\u015bcie sta\u0142a si\u0119 prze\u0142omem w funkcjonowaniu naszego Ko\u015bcio\u0142a? Ostatnia uchwa\u0142a przyj\u0119ta w tej sprawie przez Synod Ko\u015bcio\u0142a stanowi <\/span>de facto <\/span><\/i>spe\u0142nienie cz\u0119\u015bci kluczowych postulat\u00f3w \u201ezwolennik\u00f3w\u201d ordynacji kobiet. Czy decyzja o rozszerzeniu kompetencji diakon\u00f3w odbi\u0142a si\u0119 szerokim echem na forum Ko\u015bcio\u0142a? Nie jestem w stanie odpowiedzie\u0107 na to pytanie, poniewa\u017c osobi\u015bcie o uchwale Synodu dowiedzia\u0142em si\u0119 przez przypadek, z kilkutygodniowym op\u00f3\u017anieniem. <\/span><\/p>\nJako konserwatysta, jestem z tej decyzji niezmiernie usatysfakcjonowany. Synod Ko\u015bcio\u0142a wykaza\u0142 si\u0119 opanowaniem i du\u017c\u0105 doz\u0105 racjonalno\u015bci. Uda\u0142o si\u0119 bowiem bardzo sprawnie wprowadzi\u0107 w \u017cycie cz\u0119\u015b\u0107 kluczowych postulat\u00f3w strony okre\u015blaj\u0105cej si\u0119 jako \u201ezwolennicy\u201d ordynacji kobiet. Jednocze\u015bnie ze strony \u201eprzeciwnik\u00f3w\u201d nie us\u0142yszeli\u015bmy znacz\u0105cego g\u0142osu sprzeciwu \u2013 wszak kobieta wci\u0105\u017c nie jest tytu\u0142owana jako \u201eksi\u0105dz\u201d. Brzmi znajomo?<\/span><\/p>\nPOST SCRIPTUM<\/b><\/p>\n
Drogi Krzysztofie, ko\u0144cz\u0105c moje rozwa\u017cania, pragn\u0119 jeszcze raz podzi\u0119kowa\u0107, \u017ce zechcia\u0142e\u015b odnie\u015b\u0107 si\u0119 do s\u0142\u00f3w zawartych w moim poprzednim artykule. \u017bywi\u0119 g\u0142\u0119bok\u0105 nadziej\u0119, \u017ce uda\u0142o mi si\u0119 wyja\u015bni\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci, kt\u00f3re mog\u0142y zaprz\u0105ta\u0107 Twoj\u0105 g\u0142ow\u0119 podczas jego lektury. Przede wszystkim jednak ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce mimo dziel\u0105cych nas r\u00f3\u017cnic, wci\u0105\u017c potrafimy usi\u0105\u015b\u0107 przy jednym stole, aby kulturalnie porozmawia\u0107.<\/span><\/p>\n\u0141\u0105cz\u0119 serdeczne pozdrowienia,<\/span><\/i><\/p>\nAdam Krzykowski<\/strong> \u2013 urodzony w Bielsku-Bia\u0142ej, luteranin, student stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim w Krakowie. Konserwatysta, interesuje si\u0119 polityk\u0105 w wymiarze globalnym. Uwielbia podr\u00f3\u017cowa\u0107, gra na fortepianie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Przed ponad czteroma miesi\u0105cami, w odpowiedzi na artyku\u0142 \u201eCzas odetchn\u0105\u0107\u201d, Krzysztof Maria R\u00f3\u017ca\u0144ski napisa\u0142: \u201eNie czas oddycha\u0107\u201d. Tak d\u0142ugi czas bez oddechu mo\u017ce mie\u0107 niekorzystny wp\u0142yw na stan zdrowia.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":545,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-515","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-2016-4"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/515","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=515"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/515\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/media\/545"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}