By\u0142 sobie pewien teolog. Za z\u0307ycia ro\u0301wnie kochany, co nienawidzony. Po s\u0301mierci uznany za heretyka. Po latach rehabilitowany i okrzyknie\u0328ty przez socjalisto\u0301w prawie-mesjaszem. Fascynowa\u0142 sie\u0328 nim Engels, choc\u0301 interpretowa\u0142 go na swo\u0301j sposo\u0301b. W NRD znaczy\u0142 wie\u0328cej niz\u0307 Luter i Melanchton razem wzie\u0328ci. Potem zacze\u0328to spogla\u0328dac\u0301 na niego bardziej krytycznie…<\/p>\n
Thomas Mu\u0308ntzer, bo o nim mowa, urodzi\u0142 sie\u0328 ok. 1490 roku w Stolbergu, w go\u0301rach Harzu, w domu mieszczan\u0301skim. Immatrykulowa\u0142 sie\u0328 na uniwersytecie w Lipsku, potem studiowa\u0142 we Frankfurcie nad Odra\u0328. W trakcie studio\u0301w pracowa\u0142 jako nauczyciel, przez to ca\u0142e jego studia przecia\u0328ga\u0142y sie\u0328 w czasie. W 1513 zosta\u0142 wys\u0301wie\u0328cony na ksie\u0328dza i skierowany do Brunszwiku, do kos\u0301cio\u0142a s\u0301w. Micha\u0142a. Ponadto uczy\u0142 w ma\u0142ej prywatnej szkole dla zamoz\u0307nych syno\u0301w ch\u0142opo\u0301w. Mie\u0328dzy 1517 a 1519 bywa\u0142 cze\u0328sto w Wittenberdze. Nie moz\u0307na za wiele powiedziec\u0301 o jego kontaktach z Lutrem w tym czasie. Wiadomo jedynie, z\u0307e spotkali sie\u0328 na dyspucie lipskiej. Byc\u0301 moz\u0307e tam zosta\u0142 przekonany do teologii reformacyjnej? Zgadza\u0142 sie\u0328 z Lutrem w podstawowych poje\u0328ciach, takich jak usprawiedliwienie, teologia krzyz\u0307a, odrzucenie katolickiej uczynkowos\u0301ci, jednak rozumia\u0142 je na swo\u0301j sposo\u0301b.<\/p>\n
Uczen\u0301 Mistrza<\/strong><\/p>\n W 1520 r. Mu\u0308ntzer zostaje przez Lutra delegowany do Zwickau, do Marienkirche. Mia\u0142 za zadanie zasta\u0328pic\u0301 w g\u0142oszeniu kazan\u0301 na kro\u0301tki czas Johannesa Sylviusa Egranusa, z nim tez\u0307 wkro\u0301tce be\u0328dzie sie\u0328 spierac\u0301 o kwestie teologiczne. Thomas obja\u0328\u0142 posade\u0328 kaznodziei w sa\u0328siednim Katharienenkirche. W trakcie pobytu w Zwickau zetkna\u0328\u0142 sie\u0328 z grupa\u0328 teologo\u0301w pragna\u0328cych bardziej radykalnych reform od tych, jakie reprezentowa\u0142 Luter i jego zwolennicy. Szczego\u0301lnie bliski kontakt utrzymywa\u0142 Mu\u0308ntzer z Nikolausem Strochem, tkaczem i s\u0301wieckim kaznodzieja\u0328. Stroch odrzuci\u0142 chrzest dzieci oraz wzywa\u0142 do troski o biednych i likwidacji klasztoro\u0301w. Thomas Mu\u0308ntzer, Nikolaus Stroch, Markus Thomas Badstu\u0308bner oraz ponad 60 ich zwolenniko\u0301w utworzy\u0142o w mies\u0301cie grupe\u0328 zwana\u0328 \u201eprorokami z Zwickau\u201d.<\/p>\n Konflikt z Rzymem i Wittenberga\u0328<\/strong><\/p>\n Szybko popadli w konflikt z reformatorami sk\u0142aniaja\u0328cymi sie\u0328 ku teologii Lutra. Na czele frakcji pro-luterskiej sta\u0142 sam Erganus. Przeciwko \u201eprorokom\u201d by\u0142 tez\u0307 zakon franciszkano\u0301w ze swoim g\u0142o\u0301wnym przedstawicielem \u2013 zakonnikiem Tiburciusem. Jak to zwykle wo\u0301wczas bywa\u0142o, przeprowadzono debate\u0328 teologiczna\u0328, kto\u0301ra mia\u0142a na celu zweryfikowac\u0301 pogla\u0328dy kaz\u0307dej z grup. Nikolaus Stroch akcentowa\u0142 biernos\u0301c\u0301 cz\u0142owieka, Bo\u0301g \u2013 wed\u0142ug niego \u2013 objawia sie\u0328 wybranym jednostkom. Odpowiedzia\u0328 na g\u0142os Boga ma byc\u0301 chrzest dokonywany w wieku s\u0301wiadomym. M.T. Badstu\u0308bner zgadza\u0142 sie\u0328 ze Strochem, podkres\u0301la\u0142 ponadto, z\u0307e zadaniem cz\u0142owieka jest cos\u0301 wie\u0328cej niz\u0307 tylko czekanie na Boz\u0307e objawienie. Do cz\u0142owieka bowiem nalez\u0307y dzia\u0142anie na p\u0142aszczyz\u0301nie socjalno-etycznej, pomoc potrzebuja\u0328cym, rozdystrybuowanie do\u0301br, kto\u0301re sa\u0328 w re\u0328kach najbogatszych. Na pocza\u0328tku Thomas Mu\u0308ntzer nie odgrywa\u0142 waz\u0307nej roli w odbywaja\u0328cych sie\u0328 w Zwickau debatach, nasta\u0328pi\u0142o to po\u0301z\u0301niej, kiedy zacza\u0328\u0142 s\u0301mielej wyste\u0328powac\u0301. Swoja\u0328 erudycja\u0328, trzez\u0301wym przekazywaniem mys\u0301li, a takz\u0307e zapleczem teologicznym by\u0142 w stanie sprostac\u0301 argumentom padaja\u0328cym zaro\u0301wno ze strony franciszkano\u0301w, jak i Egranusa, stronnika Lutra. Mu\u0308ntzer w debacie z Tiburciusem krytykuje obrze\u0328dy kos\u0301cielne, podwaz\u0307a skutecznos\u0301c\u0301 sakramento\u0301w. Dla niego usprawiedliwiaja\u0328ca jest moralna dzia\u0142alnos\u0301c\u0301 jednostki. Wiara jest po\u0142a\u0328czona z uczynkami, z rozumem, z wola\u0328. Pro-luterski Erganus by\u0142 humanista\u0328, ale zabrak\u0142o mu aparatu poje\u0328ciowego, by polemizowac\u0301 z Mu\u0308ntzerem. Jednak usilnie wskazywa\u0142 na autorytet Pisma, oraz na wypowiedzi pokolen\u0301 teologo\u0301w, w kontrze do kto\u0301rych Thomas zacza\u0328\u0142 sie\u0328 ustawiac\u0301. Mu\u0308ntzer uzna\u0142 teologie\u0328 Lutra za martwa\u0328, bo tylko aktywna wiara moz\u0307e pochodzic\u0301 od Boga. By taka\u0328 miec\u0301, nie potrzeba Pisma, nie potrzeba sakramento\u0301w ani teologii. Wed\u0142ug niego \u201euczeni w Pis\u0301mie\u201d teologowie z Wittenbergi stoja\u0328 na drodze s\u0142owu Boz\u0307emu s\u0142yszalnego tu i teraz.<\/p>\n Wyprawa do Pragi<\/strong><\/p>\n W 1521 r. \u201eprorocy\u201d zostali wyrzuceni z Zwickau, cze\u0328s\u0301c\u0301 trafi\u0142a do Wittenbergi, sam Mu\u0308ntzer uda\u0142 sie\u0328 do Czech. 1 listopada 1521 wyg\u0142osi\u0142 w Pradze manifest, w kto\u0301rym wezwa\u0142 do utworzenia \u201enowego Kos\u0301cio\u0142a\u201d, kto\u0301ry by \u201ebroni\u0142 s\u0142owa Boz\u0307ego\u201d. Wed\u0142ug niego do tej pory \u201eklechy\u201d (Pfaffen) nie g\u0142osili prawdziwego s\u0142owa, bo ja\u0328drem Pisma jest os\u0301wiecenie wybranych przez Ducha S\u0301wie\u0328tego. Owego os\u0301wiecenia nie dos\u0301wiadczamy w Pis\u0301mie S\u0301wie\u0328tym, ono jest od niego niezalez\u0307ne. Serca ludzi sa\u0328 papierem i pergaminem, na kto\u0301rym Bo\u0301g nie pio\u0301rem, lecz swoim palcem pisze swoja\u0328 niezmienna\u0328 wole\u0328 i wieczna\u0328 prawde\u0328. To Pismo kaz\u0307dy cz\u0142owiek moz\u0307e przeczytac\u0301, jes\u0301li tylko ma sprawny rozum <\/em>\u2013 pisa\u0142 Mu\u0308ntzer. Zatem nie tylko ksie\u0328z\u0307a, teologowie, ale i ksia\u0328z\u0307e\u0328ta, wszyscy chrzes\u0301cijanie, a nawet muzu\u0142manie i z\u0307ydzi moga\u0328 miec\u0301 na sercu wypisana\u0328 wole\u0328 Boga, o ile nie be\u0328da\u0328 ukrywac\u0301 Prawdy w ksie\u0328gach<\/em>.\u00a0To wyobraz\u0307enie o s\u0142owie Boz\u0307ym dos\u0301wiadczanym bezpos\u0301rednio, bez Kos\u0301cio\u0142a, sakramento\u0301w, Pisma zapewne przeja\u0328\u0142 Mu\u0308ntzer od mistyko\u0301w s\u0301redniowiecznych (Taulera i Joachima z Fiore). Jeden z jego przyjacio\u0301\u0142, Strobel pisa\u0142, z\u0307e Mu\u0308ntzer wsze\u0328dzie chodzi\u0142 z ksia\u0328z\u0307ka\u0328 autorstwa Taulera. By\u0142a ona przez niego zapisana uwagami i notatkami.<\/p>\n W Manifes\u0301cie Praskim uzna\u0142, z\u0307e cze\u0328s\u0301c\u0301 ludzi jest wybrana do wyz\u0307szych celo\u0301w: Zatem kto jest cze\u0328s\u0301cia\u0328 cia\u0142a Chrystusa i tego nie czuje, tak w nim nie ma pewnos\u0301ci, ten nie jest cze\u0328s\u0301cia\u0328 Chrystusa, lecz nalez\u0307y do Diab\u0142a. <\/em>Wed\u0142ug Mu\u0308ntzera istniej\u0105 pewni ludzie obdarzeni zmys\u0142em dos\u0301wiadczenia Boga nie tyle w ksie\u0328gach, ile tez\u0307 w z\u0307ywej bezpos\u0301redniej mowie Boga, w naturze i w historii. Dla Mu\u0308ntzera Pismo nie moz\u0307e sie\u0328 samo interpretowac\u0301, bo wed\u0142ug niego jeden pierwiastek duchowy nie moz\u0307e byc\u0301 zestawiony z innym. Cz\u0142owiek poznaje Boga w dos\u0301wiadczeniu (got in erfarunge<\/em>), poprzez aktywne dzia\u0142anie cz\u0142owiek poznaje wole\u0328 Boga, odkrywa wewne\u0328trzny g\u0142os. Manifest Praski ukazuje, z\u0307e o\u0301w teolog odrzuca zasade\u0328 sola scriptura <\/em>(tylko Pismo) i tworzy w\u0142asna\u0328 zasade\u0328 \u2013 sola experientia <\/em>(tylko dos\u0301wiadczenie).<\/p>\n Uczen\u0301 kontra Mistrz<\/strong><\/p>\n Mu\u0308ntzer, jak przysta\u0142o na czasy, w kto\u0301rych z\u0307y\u0142, widzia\u0142 s\u0301wiat dwubiegunowo. Ludzie dziela\u0328 sie\u0328 na wybranych i pote\u0328pionych. Pote\u0328pieni ([staro niemiecki] vertumpten, verdummten<\/em>, [\u0142ac.] reprobi<\/em>) sa\u0328 zatwardziali na s\u0142owo wewne\u0328trzne, nie chca\u0328 zmian, szukaja\u0328 Boga w \u201emartwej literze\u201d. Mu\u0308ntzer ma tu na mys\u0301li Lutra. Odwaz\u0307nie przyste\u0328puje do krytyki Lutra, nazywa go: czarna\u0328 wrona\u0328, Ojcem Cichobiegiem, Doktorem \u0141garzem (dr Luger), papiez\u0307em z Wittenbergi, czysta\u0328 babilon\u0301ska\u0328 dziewica\u0328, arcydiab\u0142em i ws\u0301ciek\u0142ym lisem. To tylko niekto\u0301re okres\u0301lenia, jakimi ochrzci\u0142 swojego niedawnego nauczyciela.<\/p>\n Z Pragi Mu\u0308ntzer zmuszony by\u0142 wracac\u0301 do Saksonii. Jego postulaty nie spotka\u0142y sie\u0328 z ciep\u0142ym przyje\u0328ciem na czeskiej ziemi. Trafi\u0142 do Allstedt, gdzie intensywnie dzia\u0142a\u0142, a takz\u0307e prowadzi\u0142 polemiki z teologami z Wittenbergi. Nazywa ich \u201eskrybami\u201d, bo sa\u0328 poch\u0142onie\u0328ci tekstem Biblii, zamiast zwro\u0301cic\u0301 sie\u0328 w strone\u0328 objawienia bezpos\u0301redniego. Pismo S\u0301wie\u0328te jest dla Thomasa wybitnym, ale ograniczonym elementem objawienia Boz\u0307ego.<\/p>\n Mu\u0308ntzer twierdzi, z\u0307e jako wierza\u0328cy mo\u0301g\u0142by napisac\u0301 swoja\u0328 Biblie\u0328, wewne\u0328trzne s\u0142owo Boga jest doste\u0328pne, wystarczy obro\u0301cic\u0301 je w czyn.<\/p>\n Poprzestaja\u0328c tylko na pierwszej cz\u0119\u015bci powy\u017cszego zdania okres\u0301lilibys\u0301my Mu\u0308ntzera mianem mistyka, kto\u0301ry dos\u0301wiadcza obecnos\u0301ci Boga i s\u0142yszy Jego g\u0142os poprzez ekstatyczne przez\u0307ycia. Jednak pierwsza cz\u0119\u015b\u0107 tego zdania po\u0142\u0105czona z drug\u0105 czyni tego reformatora prorokiem, bo zamienia ekstatyczne przez\u0307ycie w czyn, w jego przypadku reform\u0119 i zaanga\u017cowanie polityczne.<\/p>\n Na pocz\u0105tku M\u00fcntzer kierowa\u0142 swoje przes\u0142anie do mieszczan i ksi\u0105\u017c\u0105t. G\u0142osi\u0142 kazania w ko\u015bciele \u015bw. Jana w Allstedt. Przyst\u0105pi\u0142 do reformy liturgii, napisa\u0142 porz\u0105dek nabo\u017ce\u0144stwa Deutsch Evangelisch\u00a0 Mess<\/em>e i traktat o urz\u0119dzie ko\u015bcielnym pt. Deutsch Kirchenamt<\/em>. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 trzydziestoletniego kaznodziei nie usz\u0142a uwadze lokalnego w\u0142adcy, brata elektora, ksi\u0119cia Jana.<\/p>\n W swoich kazaniach M\u00fcntzer by\u0142 coraz bardziej \u015bmia\u0142y. Uzna\u0142 usprawiedliwienie jedynie z wiary za „zmy\u015blon\u0105 doktryn\u0119”. Chrystus wed\u0142ug M\u00fcntzera przyszed\u0142 wype\u0142ni\u0107 prawo, grzesznik zostaje przez Boga nawr\u00f3cony do bycia wykonawc\u0105 Bo\u017cej woli, na wz\u00f3r Chrystusa. Widzia\u0142 siebie jako „m\u0142ot i sierp Boga” przeciwko bezbo\u017cno\u015bci, dlatego przyst\u0105pi\u0142 do przekucia swoich pogl\u0105d\u00f3w w czyn i stworzy\u0142 w tajemnicy militarn\u0105 organizacj\u0119, kt\u00f3ra 24 marca 1524 zniszczy\u0142a ma\u0142\u0105 kaplic\u0119 w wiosce Mallerbach, zaraz obok Allstedt. Nie wiemy, jakie by\u0142y powody tego incydentu, prawdopodobnie\u00a0 r\u00f3\u017cnice\u00a0 w\u00a0 pogl\u0105dach\u00a0 mi\u0119dzy\u00a0 ksi\u0119dzem\u00a0 z\u00a0 Mallerbach,\u00a0 a\u00a0 samym M\u00fcntzerem…<\/p>\n \u015aledztwo w tej sprawie, jakie prowadzi\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 Jan, brat elektora, pozosta\u0142o nierozstrzygni\u0119te. Ksi\u0105\u017c\u0119 zdecydowa\u0142 si\u0119 przyj\u0105\u0107 m\u0142odego pastora. M\u00fcntzer wyg\u0142osi\u0142 kazanie przed ksi\u0119ciem Janem oraz jego synem Janem Fryderykiem, por\u00f3wnywa\u0142 siebie do proroka Daniela, a ksi\u0119cia do kr\u00f3la Nebokadnezara. Zwraca\u0142 si\u0119 jednak nie tylko do lokalnych ksi\u0105\u017c\u0105t, ale do wszystkich w\u0142adc\u00f3w, by ci byli s\u0142ugami Bo\u017cymi i wykonywali Bo\u017c\u0105 wol\u0119.<\/p>\n Wol\u0105 Boga jest zniszczenie Antychrysta, kt\u00f3rym jest obecny system spo\u0142eczny. Je\u015bli nie zaczn\u0105 walczy\u0107 o spraw\u0119 Bo\u017c\u0105, miecz, jaki zosta\u0142 im dany, b\u0119dzie przekazany w r\u0119ce \u201cwybranych\u201d.<\/p>\n Potem okaza\u0142o si\u0119, \u017ce ksi\u0105\u017c\u0119ta poparli Lutra i jego \u2013 jak to okre\u015bla\u0142 M\u00fcntzer – „tyrani\u0119”. Dla M\u00fcntzera Luter by\u0142 za ma\u0142o radykalny, g\u0142osi\u0142 „Chrystusa s\u0142odziutkiego jak miodek”, bo nie trzeba nic czyni\u0107, by zosta\u0107 zbawionym. Ta „tania \u0142aska” unika\u0142a „gorzkiego Chrystusa” i niesienia krzy\u017ca. Wkr\u00f3tce M\u00fcntzer sta\u0142 si\u0119 „reformatorem bez ko\u015bcio\u0142a”. W sierpniu 1524 roku opuszcza Allstedt wraz z \u017con\u0105, Ottilie von Gersen i kilkumiesi\u0119cznym synkiem.<\/p>\n Kr\u00f3lestwo Bo\u017ce na ziemi<\/strong><\/p>\n Kr\u00f3lestwo Bo\u017ce musi by\u0107 utworzone na ziemi \u2013 to jeden z g\u0142\u00f3wnych postulat\u00f3w M\u00fcntzera. Thomas pr\u00f3bowa\u0142 dokona\u0107 reform w M\u00fchlhausen, jednak i stamt\u0105d zmuszony by\u0142 ucieka\u0107. Potem by\u0142 w Norymberdze i Schwarzwaldzie. Dowiedzia\u0142 si\u0119 o zbuntowanych ch\u0142op\u00f3w i zapragn\u0105\u0142 do nich do\u0142\u0105czy\u0107.<\/p>\n Kontekstem wydarze\u0144 i polemiki M\u00fcntzera z Lutrem by\u0142 sp\u00f3r o autorytety. Komu by\u0107 pos\u0142usznym? Pismu, czy wewne\u0328trznemu g\u0142osowi? Ksia\u0328z\u0307e\u0328tom, czy Bogu? Pros\u0301ci ludzie, ch\u0142opi czuli r\u00f3wnie\u017c, z\u0307e sa\u0328 pozbawieni solidnych punkto\u0301w odniesienia. Ucisk spo\u0142eczny coraz bardziej sie\u0328 wzmaga\u0142, przeczuwano wojne\u0328 z Turkami, a moz\u0307e i wojne\u0328 domowa\u0328 mie\u0328dzy ksia\u0328z\u0307e\u0328tami Rzeszy. Jes\u0301li dojdzie do wojny, wzrosna\u0328 podatki i ucierpia\u0328 ci, kto\u0301rzy znajduja\u0328 sie\u0328 najniz\u0307ej w drabinie spo\u0142ecznej. Ch\u0142opstwo postanowi\u0142o wzia\u0328c\u0301 sprawy w swoje re\u0328ce. Zacze\u0328\u0142y sie\u0328 rzezie duchowien\u0301stwa, szlachty, wszystkich, kto\u0301rzy stawiali opo\u0301r. Mu\u0308ntzer uzna\u0142, z\u0307e to w\u0142as\u0301nie do nich Bo\u0301g go skierowa\u0142.<\/p>\n Rewolta przenios\u0142a sie\u0328 na po\u0301\u0142noc a razem z nia\u0328 pod\u0105\u017ca\u0142 Thomas Mu\u0308ntzer. Reformator jest razem z ludem, naucza, znajduje pos\u0142uch, zwolenniko\u0301w. Gdy zdobyto Mu\u0308hlhausen, staje na czele rady miasta i wprowadza reformy. Dzieli ludzi na dzieci s\u0301wiat\u0142a i dzieci ciemnos\u0301ci. Nawi\u0105zuje zamroz\u0307one jak do tej pory kontakty w Allstedt i zawiera \u201eWieczne Przymierze\u201d przeciwko bezboz\u0307nos\u0301ci; mia\u0142o to byc\u0301 aktywne narze\u0328dzie dla zbliz\u0307aja\u0328cego sie\u0328 Sa\u0328du Ostatecznego. Czu\u0142, a wraz z nim i jego wybrani, z\u0307e wkro\u0301tce nasta\u0328pi koniec.<\/p>\n Wyg\u0142asza\u0142 kazania, w kto\u0301rych wo\u0142a\u0142, z\u0307e kaz\u0307dy cz\u0142owiek moz\u0307e otrzymac\u0301 prawde\u0328. Miecz zosta\u0142 odebrany ksia\u0328z\u0307e\u0328tom i dany ludowi. Mu\u0308ntzer by\u0142 s\u0301wiadom, z\u0307e wojna ch\u0142opska wybuch\u0142aby i bez niego, ale sama wojna upewni\u0142a go w tym, z\u0307e jego wizje sa\u0328 prawdziwe, nasta\u0328pi podzia\u0142 na wybranych i bezboz\u0307nych. To by\u0142 eschatologiczny znak, kairos<\/em>.<\/p>\n W s\u0142awnym apelu, wyg\u0142oszonym 26 kwietnia 1525 do ucznio\u0301w w Allstedt, Mu\u0308ntzer wzywa do do\u0142a\u0328czenia do rebelii ch\u0142opskiej. Uzna\u0142, z\u0307e zanim nie zostanie zniszczony dawny system, nie jest moz\u0307liwe us\u0142yszenie w pe\u0142ni Boz\u0307ego g\u0142osu. Podpisywa\u0142 sie\u0328 „Thomas Mu\u0308ntzer, s\u0142uga Boz\u0307y przeciwko bezboz\u0307nos\u0301ci”. Szed\u0142 na czele ch\u0142opo\u0301w, trzymaja\u0328c w re\u0328ku flage\u0328 o kolorach… te\u0328czy.<\/p>\n Frankenhausen<\/strong><\/p>\n 12 maja 1525 jego oddzia\u0142y do\u0142a\u0328czy\u0142y do innych powstan\u0301co\u0301w pod Frankenhausen. By\u0142o ich razem 7000 me\u0328z\u0307czyzn, opanowali miejscowe tereny. Jednak wkro\u0301tce zebra\u0142y sie\u0328 wojska ksia\u0328z\u0307e\u0328ce pod wodza\u0328 Filipa Dobrodusznego i Jerzego Brodatego. Ws\u0301ro\u0301d ch\u0142opo\u0301w pojawi\u0142y sie\u0328 wa\u0328tpliwos\u0301ci, czy sprostaja\u0328 uzbrojonemu rycerstwu. Mu\u0308ntzer mia\u0142 wtedy swo\u0301j szczytowy moment, zacza\u0328\u0142 w pe\u0142nym s\u0142on\u0301cu wyg\u0142aszac\u0301 kazanie do wszystkich zebranych rebelianto\u0301w. Ustanowi\u0142 sie\u0328 wodzem, a takz\u0307e se\u0328dzia\u0328, skaza\u0142 wtedy na kare\u0328 s\u0301mierci trzech jen\u0301co\u0301w. Kiedy ch\u0142opscy dowo\u0301dcy debatowali nad z\u0307a\u0328daniami ksia\u0328z\u0307a\u0328t, Mu\u0308ntzer i jego uczniowie kontynuowali przemo\u0301wienia. Nagle wydarzy\u0142o sie\u0328 cos\u0301, czego ekipa filmowco\u0301w z Hollywood mog\u0142aby tylko pozazdros\u0301cic\u0301, woko\u0301\u0142 s\u0142on\u0301ca pojawi\u0142o sie\u0328 halo, podobne do te\u0328czy, herbu Mu\u0308ntzera. Widza\u0328c ten znak, ch\u0142opi w szale rzucili sie\u0328 \u00a0na wojska ksia\u0328z\u0307e\u0328ce. Uzbrojone wojska zacie\u0328z\u0307ne kontra ch\u0142opstwo. Bitwa przerodzi\u0142a sie\u0328 w totalna\u0328 rzez\u0301. Po stronie rebelianto\u0301w zgine\u0328\u0142o 6000 ludzi, armia ksia\u0328z\u0307e\u0328ca straci\u0142a 6 me\u0328z\u0307czyzn. Do niewoli wzie\u0328to 600 oso\u0301b. Uda\u0142o sie\u0328 zbiec tylko nielicznym powstan\u0301com, ws\u0301ro\u0301d nich znalaz\u0142 sie\u0328 Hans Hut, anabaptysta i mistyk.<\/p>\n Samemu Mu\u0308ntzerowi uda\u0142o sie\u0328 uciec z pola bitwy na jakis\u0301 strych w mies\u0301cie, gdzie zosta\u0142 wykryty. Symulowa\u0142 chorobe\u0328 psychiczna\u0328. Zosta\u0142 poddany torturom i osa\u0328dzony. Swoje Wyznanie <\/em>podyktowa\u0142 ze wzgle\u0328du na niemoz\u0307nos\u0301c\u0301 utrzymania pio\u0301ra w re\u0328ce. Naste\u0328pnie przetransportowano go do Mu\u0308hlhausen, gdzie on i jego stronnik Pfeiffer zostali s\u0301cie\u0328ci mieczem, ich g\u0142owy zosta\u0142y zamienione miejscami na znak ostrzez\u0307enia dla innych. Natomiast z\u0307ona Mu\u0308ntzera zosta\u0142a zgwa\u0142cona przez z\u0307o\u0142nierza wojsk elektorskich, kto\u0301ry zanim przysta\u0328pi\u0142 do tej czynnos\u0301ci, mia\u0142 uk\u0142onic\u0301 sie\u0328 przed nia\u0328… Pozostawiono ja\u0328 przy z\u0307yciu, jej dalszy los nie jest znany.<\/p>\n Podsumowanie<\/strong><\/p>\n Teologia Mu\u0308ntzera nie jest ideologia\u0328 socjalnej rewolucji w marksistowskim sensie. Reformator wyznawa\u0142 zasade\u0328 omnia sunt communia <\/em>(wszystko jest wspo\u0301lne), jednak to wyznanie by\u0142o podyktowane w trakcie tortur.<\/p>\n Mu\u0308ntzer uz\u0307ywa\u0142 termino\u0301w „biedny”, „potrzebuja\u0328cy” w konteks\u0301cie ubo\u0301stwa duchowego, a nie materialnego. Po kle\u0328sce pod Frankenhausen, kiedy poja\u0328\u0142, z\u0307e ludzie go nie zrozumieli… podyktowa\u0142: pragne\u0328li spe\u0142nic\u0301 swoje interesy i w rezultacie boska prawda ich pokona\u0142a<\/em>. Odkry\u0142, z\u0307e niewierza\u0328cy sa\u0328 nie tylko pos\u0301ro\u0301d rza\u0328dza\u0328cych, lecz takz\u0307e pos\u0301ro\u0301d tych, kto\u0301rzy sa\u0328 rza\u0328dzeni.<\/p>\n Thomasa Mu\u0308ntzera moz\u0307na uznac\u0301 za proroka, bo waz\u0307niejsze od s\u0142o\u0301w tradycji i Biblii by\u0142o dla niego \u201educhowe dos\u0301wiadczenie\u201d, kto\u0301re stoi za litera\u0328 Pisma S\u0301wie\u0328tego i jest obecne w kaz\u0307dej szczerej wypowiedzi religijnej. Pragna\u0328\u0142 przekazac\u0301 s\u0142owo Boz\u0307e, jakie stoi poza tekstem Biblii w je\u0328zyku zrozumia\u0142ym dla ksia\u0328z\u0307a\u0328t, mieszczan, ch\u0142opo\u0301w. Nie ba\u0142 sie\u0328 wychodzic\u0301 poza ramy tradycji Kos\u0301cio\u0142a ani tradycji biblijnej, by\u0142 w tym ca\u0142kowicie prorocki, widzia\u0142 szerzej i dalej… Nie ba\u0142 sie\u0328 przy tym dzia\u0142ac\u0301.<\/p>\n Czy zbyt skupi\u0142 sie\u0328 na poruszeniach w\u0142asnej duszy i na S\u0142owie wewne\u0328trznym zamiast poszukac\u0301 spokoju poza soba\u0328? Luter odnalaz\u0142 o\u0301w spoko\u0301j w Chrystusie, kto\u0301ry akceptuje nas i system, mimo, z\u0307e ani my, ani system polityczny na to nie zas\u0142ugujemy. Mu\u0308ntzer nie poszed\u0142 ta\u0328 droga\u0328, wybra\u0142 inna\u0328, droge\u0328 prorocka\u0328 i zap\u0142aci\u0142 za to z\u0307yciem.<\/p>\n Sebastian Madejski \u2013<\/strong>\u00a0urodzony w Cieszynie, luteranin, student teologii ewangelickiej na Chrze\u015bcija\u0144skiej Akademii Teologicznej w Warszawie, pasjonat biblistyki. Luter nienawidzi\u0142 prorok\u00f3w, a w\u015br\u00f3d nich jednego szczeg\u00f3lnie. Thomas M\u00fcntzer chcia\u0142 zmienia\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142, system, ca\u0142y \u015bwiat. Czy\u017cby jego idee by\u0142y zbyt odwa\u017cne? Niezrozumia\u0142y za \u017cycia, pogardzany po \u015bmierci, wraz z sob\u0105 poci\u0105gn\u0105\u0142 do grobu tysi\u0105ce ludzi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":535,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-519","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-2016-4"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/519","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=519"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/519\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/media\/535"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszjelinek.pl\/kairos\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nHobby: literatura i gra na gitarze elektrycznej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"